— 845 — 
doorsnede is, welke het verschijnsel vertoont, maar een kring 
op eenigen afstand van de schil. Somtijds zet zich dit 
bruin gekleurde gedeelte sectorsgewijs naar binnen, naar 
het midden toe voort en komt het wel voor, dat het geheele 
centrale gedeelte van den aardappel zich zwart kleurt. 
In Gelderland schijnt de ziekte vooral op zwaar met 
stalmest bemesten, vruchtbaren zand- en humusgrond voor 
te komen en reeds sinds jaren inheemsch te zijn. Men 
vermoedt echter ook daar, dat in den laatsten tijd de ziek- 
te zich heeft uitgebreid. Aan het loof der plant, waarvan 
de „kringerige” aardappelen afkomstig zijn, is volgens mede- 
deeling van bevoegde personen niets bizonders te zien, en 
schijnt het ook, dat niet alle aardappelen van één en 
denzelfden stronk door de ziekte worden aangetast. Ook 
in Holland schijnt de eene soort meer vatbaar te zijn 
dan de andere en ook daar de „grove” aardappelen het 
minst last te hebben van „kringerigheid”, Ook zouden 
de vroege en middelvroege soorten het meest van de ziekte 
te lijden hebben. 
Enkele waarnemingen deden vermoeden, dat de oorzaak 
der ziekte voornamelijk in den bodem gelegen zoude zijn, 
zoo deelt o. a. een landbouwer mede „van een zelfden kuil 
pootgoed (Saksische rooden” zeer vatbaar) werden een 
paar jaar na de invoering twee akkers bepoot met poters, 
die zeer stellig ziek waren. De eene akker, z. g. puik 
aardappelland, alle jaren flink met stalmest bemest, gaf een 
prachtigen oogst, maar de aardappelen waren weer bijna 
totaal ongenietbaar. De andere akker had een twintig 
jaar als weiland dienst gedaan, was daarop omgescheurd 
en gespit (met de zode), ontving eene kunstbemesting voor 
knolrapen en daarop stalbemesting voor aardappelen. De 
geoogste aardappelen waren volkomen gezond; de „kringe- 
righeid” was niet meer te ontdekken. Nu zou men daaruit 
afleiden, — althans ’tis mogelijk — dat ziek pootgoed niet 
altijd de schuld van ’t voortbestaan der ziekte is, en dat 
‘hoogstwaarschijnlijk de kwaal uit den bodem te voorschijn 
