— 537 — 
ernaar, om aan de pluismolens olieslagerijen te verbinden, zoodat 
de boeren, die het katoen leveren als retourvracht medenemen 
katoenzaad-pittenmeel, dat zij als veevoeder of meststof in hun 
bedrijf gebruiken. Ook is men er in geslaagd een deel van de 
olie, welke uit de katoenpitten wordt geslagen, zoodanig te 
raffineeren, dat zij als bakolie kan worden gebezigd. Zoo wordt 
deze olie op groote schaal gebruikt, in de plaats van olijfolie bij 
de conserveering van sardijntjes, voor de bereiding van margarine 
enz. Het spreekt van zelf, dat door deze omstandigheden de pluis- 
molens ertoe hebben bijgedragen, om de productiekosten van het 
katoen aanzienlijk te doen verminderen. Behalve de olie en het 
persresidu wint men ook nog de katoendoppen, die ook weer als 
veevoeder kunnen dienen. Door de afwezigheid van pluisharen 
op de zaden van het New-Island-katoen, waardoor bij de olieberei- 
ding de doppen zich moeilijk van de kernen laten scheiden, is 
de olie uit de zaden van deze katoensoort verkregen van mindere 
kwaliteit, dan die van de kortharige katoensoorten. 
Van de katoenpitten gaat in Amerika letterlijk niets verloren. 
‚De katoenpitten bevatten ongeveer 20 pCt. olie, doch de olieslage- 
rijen halen er gemiddeld niet meer dan 15 pCt. uit. 
De katoenolie-industrie levert jaarlijks aan producten op voor 
een waarde van 75 000.000 guldens. 
Wat de katoenverkoop betreft, zoo verscheepte vroeger de plan- 
ter zelve of zijn principaal het katoen naar de voornaamste mark- 
ten in Amerika of Europa. Tegenwoordig gaat ’t grootste deel 
van den oogst dadelijk over in handen van de fabrikanten of han- 
delaren, die den planters voorschotten hebben verleend. De plan- 
ters kunnen een gemiddeld voorschot van f 25 per baal bekomen, 
echter tegen de hoogst mogelijke rente, welke de wet nog veroor- 
looft. Voor commissieloon en pakhuishuur wordt gemiddeld bere- 
kend voor de eerste f 2.50 en voor de laatste f 1,25 per baal, voor 
de eerste maand en voor elke volgende maand de helft van f 1.25. 
Met de verzekeringskosten begrepen, komt de verkoop den plan- 
ter op 1.25 ects. per pond gezuiverd katoen te staan. 
Voor spoedige realiseering van het katoen isin Amerika gezorgd, 
daar in de buurt van de pluismolens de agenten van de katoen- 
spinners of handelaren zich bevinden, die het gezuiverde katoen 
van de planters tegen den marktprijs opkoopen. Tegenwoordig 
gaat ook veel katoen door de handen van groote exportmaat- 
Teysm. XIV. 37 
