— 605 — 
van den stam en de takken voor zonnesteek, gemakkelijk oogsten, 
minder last van schade bij hevige winden, gemakkelijker onderhoud, 
snoeien enz. Houd uwe boomen laag, geef den hoofdtakken een 
boven-en eenigszins uitwaartschen, maar geen uitgespreiden groei, 
zoo laag dat zij buiten het bereik van het paard blijven. Zóó 
gesnoeide boomen zijn sterker en dragen meer vrucht, daar het 
gewicht meer verticaal op den stam rust; bovendien kan men met 
de moderne werktuigen tot bij den stam den grond omwoelen, 
zonder de boomen te beschadigen. 
Wanneer men toestaat, dat de takken zich B veel uitspreiden, 
zal het gewicht van den oogst de takken doen breken, doch hier 
blijft ’t niet bij, ook de top van den boom ligt bloot en is bloot- 
gesteld aan de directe zonnestralen, die de bast verbranden, 
daardoor eene spanning veroorzakende, die aanleiding geeft tot 
gomvorming, en sehade door borende insecten en ziekten in de 
hand wordt gewerkt. 
Een ander belangrijk iets, ik durf, zeggen het belangrijkste, is 
den tuin te behoeden tegen insceten en ziekten. 
leder fruitteler zou bekend moeten zijn met de verschijnselen 
der verschillende ziekten, die zijne vruchten of boomen kunnen 
_ aantasten, zoodat hij in staat is de aanwezigheid daarvan te ont- 
dekken, zoodra de verschijnselen zieh voordoen. Dit is bijzonder 
noodig bij het voorkomen van schimmels, daar deze, wanneer zij 
bijtijds onder handen genomen worden, gemakkelijk tot staan zijn 
te brengen. Als ze daarentegen veronachtzaamd worden, krijgen ze 
zoozeer de overhand, dat het zelfs bij eene zorgvuldige behande- 
ling, veel tijd en moeite kost, voordat de boomen weer gezond zijn. 
Denk nooit te licht over de een of andere beschadiging der vruch- 
ten of boomen; het kan het eerste verschijnsel zijn van eene ern- 
stige ziekte, die, wanneer zij niet dadelijk wordt bestreden, den 
geheelen tuin zal bederven. Behandel daarom elke beschadiging 
als eene ziekte, totdat gij bewezen hebt, dat zij niet gevaarlijk is. 
De meeste ziekten en plagen worden het goedkoopst en werk zaamst 
behandeld door middel van blauwzuur-gas of door bespuiting. 
In het laatste geval worden de aangewende middelen met zoo- 
veel kracht over den boom gespoten, dat men alles kan bereiken 
en het middel in den fijnst mogelijken toestand wordt toegediend. 
Het doel van het besproeien is niet, den boom doornat te maken, 
maar om het gebruikte middel zoo gelijkmatig en fijn mogelijk toe 
