ned 
Hoewel het onderzoek in Banjoewangie begonnen en in het labora- 
torium voortgezet, nog niet is afgesloten, schijnt het mij toch 
eenigszins gerechtvaardigd de tot nog toe verkregen resultaten 
hier kort mede te deelen, en dit te eerder, daar ik hoop door deze 
mededeeling ook de heeren koffheplanters tot het doen van eigen 
waarnemingen aan te sporen en daardoor in mijn verder onderzoek 
gesteund te worden. 
In de eerste plaats zij medegedeeld, dat reeds in het Banjoewangi- 
sche aan alle takken, die in merg, hout, cambium of schors bruine. 
plekken vertoonden, door mikroskopisch onderzoek kon aangetoond 
worden, dat deze plekken door eene zeer fijne streep met de 
oppervlakte van het bedoelde plantendeel in verbinding stonden, 
zoodat aan eene van buiten inwerkend agens te denken viel. Daar 
verder van verdachte schimmels of bacteriën geen spoor kon waar- 
genomen worden, lag het voor de hand vooral naar dierlijke orga- 
nismen te zoeken. Maar ook naar kleinere boorders of ‘andere 
binnen het aangetaste plantendeel levende dieren werd tevergeefs 
gezocht en het werd hierdoor nog waarschijnlijker, dat de plekken 
door dieren veroorzaakt worden, die met een orgaan voorzien zijn, 
dat zij diep in den stengel kunnen inboren, om op deze wijze de 
noodige voedingsstoffen: te verkrijgen. 
Met eene zoodanige zuigsnuit zijn nu vooral de blad- en schildluizen, 
de wantsen en eieaden voorzien. Terwijl echter de verschillende 
soorten van luizen ten gevolge van hun langzaam bewegingsvermogen 
en hun groot getal nauwelijks de waarneming op de door hen 
aangetaste plantendeelen kunnen ontgaan, is het vooral bij de 
wantsen dikwijls moeilijk, hen op de planten, waaraan zij schade 
toebrengen, te vinden. Ik behoef slechts aan Helopeltis te herin- 
neren, die men ook in daardoor zwaar aangetaste Cacaotuinen 
dikwijls langen tijd te vergeefs gezocht heeft. Op alle in het Banjoe- 
wangische bezochte ondernemingen, waar de hierboven beschrevene 
ziekteverschijnselen werden gevonden, zocht ik bij voorkeur naar 
wantsen en ciceaden, om deze dan levend op gezonde koffietakken 
te brengen, ten einde te zien of zij dan dezelfde ziekteverschijnselen 
zouden te weeg brengen. 
Op het eerst bezochte land, waar de ziekteverschijnselen slechts 
zeer sporadisch voorkwamen, kon ik echter geen dieren vinden, 
waarvan het zuigen aan koffietakken in de tuinen zelve of in 
de gevangenschap kon aangetoond worden. Daarentegen vond ik 
