ed - A zE At nr 
BEE - ef Pli ze 
an | Ve N 
aantasten. In ieder geval schijnt het mij echter wenschelijk, verdere 
proeven met deze wants te nemen. 
Voor Pentatomus plebejus kon ik daarentegen met volkomen 
zekerheid aantoonen, dat door dit inseet in merg, hout, cambium 
en schors van gezonde koffietakken bruine plekken worden ver- 
oorzaakt, die met de in de koffietuinen waargenomene in ieder 
opzicht overeenkomen. Van de genomen proeven wil ik hier slechts 
deze mededeelen. Toen ik ’savonds eenige van deze wantsen 
samen met gezonde koffietakken in eene groote stopflesch gedaan 
had, was reeds den volgenden ochtend waar te nemen, dat ver- 
scheidene wantsen vp de koffietakken zaten, met hun zuigsnuit 
daarin borende. Men kon ook met eene loup duidelijk zien, dat 
zij met de zuigsnuit voortdurend in beweging waren, deze nu 
meer of minder ver uit den koffietak uittrekkende, dan weer diep 
naar binnen borende. Den avond daaropvolgend werd deze tak stuk 
gesneden en kon men constateeren, dat het merg reeds voor het 
grootste gedeelte bruin van kleur was en dat ook in cambium en 
schors talrijke bruine plekken zichtbaar waren. Door mikroskopisch 
onderzoek kon verder aangetoond worden, dat de bruine plek- 
ken op dezelfde wijze als bij het uit de tuinen gehaalde materiaal 
door middel van fijne’ gangen naar buiten uitliepen. 
Dat echter bij de kunstmatig geïnfecteerde takken in het hout 
nog geene bruine plekken aanwezig waren, heeft zeker daarin zijnen 
grond, dat de wantsen niet in staat zijn, het harde hout direet 
aan te tasten. Ook in de tuinen ontstaan de plekken in het hout 
blijkbaar op die wijze, dat oorspronkelijk het cambium aangetast 
wordt, dat zich dan tengevolge daarvan op deze plekken gedeel- 
telijk bruin gekleurd hout vormt, dat dan langzamerhand door 
normaal hout overgroeid wordt,! Dit proces zal ik later in eene 
mededeeling uitvoeriger beschrijven en door teekeningen illus- 
treeren. 
Dat verder ook de boven beschreven verdikkingen aan de in de 
stoptlesch gehouden takken nog niet waren waar te nemen, laat 
zich eveneens wel begrijpen; want deze verdikkingen zijn zeker 
als een seeundair verschijnsel te beschouwen en hebben minstens 
eenige dagen voor haar ontstaan noodig. Om dit met zekerheid te 
kunnen constateeren, zal het waarschijnlijk noodig zijn planten 
onder een uit metaalgaas of uit een soortgelijk materiaal ver- 
vaardigd huisje te brengen, zoodat de proef gedurende langeren 
