— 815 — 
geworden stoffen heeft ondergaan. Het opvallendste verschil is 
de grootere hoeveelheid zwavelzuur, die de versche asschen aan 
zoutzuur afgeven. Dat komt echter geheel overeen met het boven 
gezegde omtrent de inwerking van het met de asch uitgeworpen 
zwaveligzuur op deze. Als er werkelijk aan den buitenkant der 
mineraalfragmenten kleine hoeveelheden zwavelzure zouten zijn 
gevormd, dan moeten die bij het koken met zoutzuur in oplos- 
sing gaan. 
Terwijl de asch viel, regende het op Ngoesri, de asch is als pap 
gevallen. Het water is daarop weggezakt. De asch van Tambak 
is echter droog neergekomen en het zwavelzuur kan er dus niet 
gedeeltelijk afgewasschen zijn. | 
Overigens is het volstrekt niet gezegd, dat de op verschillende 
plaatsen gevallen asch dezelfde samenstelling moet hebben, en 
dat is ook bepaald niet zoo. Want de grootste en zwaarste deeltjes 
vallen het eerst. Nu is het zwaarste mineraal in deze asch het 
magneetijzer en als men met een magneet door de verschillende 
monsters asch roert, kan men op het oog al zien, dat er uit de 
asch van Ngoesri meer zwarte stukjes magneetijzer aan dezen blijven 
hangen dan uit de asch van Tambak, en nog minder uit die van 
Temanggoeng, dat nog verder van den Kloet af ligt. 
In het hierboven reeds aangehaalde hoek van Dr. VerBeeK en 
FeENNEMA wordt vermeld, dat asch uitgeworpen door den Kloet in 1864, 
geanalyseerd is door Prörss, die er 52 pCt. kiezelzuur anhydride in 
vond. De nu te Ngoesri gevallen asch, afgezift, bevat 56.5 pCt. 
Van verschillende zijden is de vraag gesteld of deze asch gun- 
stig zal werken op den plantengroei als eene bemesting. In dien 
zin is er niet veel van te verwachten. Het is alsof men een 
van de groote grauw gekleurde rotsblokken, die op de hellingen 
van den Kloet liggen, in een reusachtig mortier tot stof gestampt 
en over de aanplantingen uitgestrooid had. Dat gruis en poeder 
van lava bevat nu wel stoffen, die voor de planten noodig zijn, 
maar eer deze in door de wortels opneembaren vorm overgaan, 
moeten de mineraaldeeltjes, waarin zij gebonden zijn, eerst ver- 
weeren onder de inwerking van water en van de organische stoffen 
door de planten in de bouwkruin voortgebracht. De pyroxeen en 
de veldspaat moeten eerst in klei overgaan en naarmate zij dat 
doen komen de kalk, kali enz. ter beschikking van de plantenwortels. 
Ook is niet te vergeten, dat de asch geen spoor van stikstofver- 
