— 420 — 
bonden zijn. Om dit doel te bereiken werd nu aan verschillende 
koftieplanters van Oost-Java verzocht, levende blorokplanten naar 
Buitenzorg te sturen, die dan hier in observatie moesten genomen 
worden. Het zij mij toegestaan ook te dezer plaatse aan al deze 
Heeren, die op zeer welwillende wijze aan het verzoek hebben vol- 
daan, mijnen dank te betuigen. 
Door het onderzoek van deze van 5 verschillende ondernemin- 
gen stammende, kofheplantjes is nu gebleken, dat deze allen één 
verschijnsel vertoonden, dat ook gewoonlijk als kenteeken voor 
blorokziekte wordt aangegeven, dat namelijk de oudere bladeren 
in een gedeelte der oppervlakte hun groene kleur verliezen en eene 
geel gemarmerde of misschien beter gezegd wolkachtige teekening ver- 
toonen. De met deze teekening voorziene bladeren blijven echter 
nog langen tijd aan de boomen vastzitten, zoodat wij dit verschijn- 
sel zeker niet eenvoudig met het afsterven van bladeren door ou- 
derdom in een en dezelfde kategorie kunnen brengen. 
Aan den anderen kant is de, voor de blorokplanten karakteris- 
tieke, teekening ook niet te verwarren met eene andere teekening, 
waarbij alleen de nerven van het blad eene meer of minder donker 
groene kleur bezitten, terwijl het daartusschen gelegen bladweefsel 
helder groen of geelachtig van kleur is. Eene zoodanige teekening 
vindt men eveneens dikwijls aan blorokplanten, vooral aan jonge 
bladeren, maar hetzelfde verschijnsel komt, onder zekere nog nader 
te onderzoeken voorwaarden, ook bij andere blijkbaar geheel gezonde 
planten voor en kan ook later weer verdwijnen, doordat het geheele 
blad eene donker groene kleur verkrijgt. Zoo kon ik b. v. waarnemen, 
dat eene jonge koffieplant, die met prachtig donker groene bladeren 
voorzien was, na het overplanten in eenen grooteren pot een stel 
bladeren vormde met zeer helle bladvlakte met donkerder nervatuur. 
Kenigen tijd later werden deze bladeren dan echter eveneens donker 
groen en ook bij de later gevormde bladeren werd geene abnormale 
kleur waargenomen. Waaraan nu in dit geval de beschreven 
kleursveranderingen der bladeren te wijten waren, is niet met 
zekerheid aan te geven; maar ongetwijfeld kunnen zoodanige heldere, 
met donkerder nervatuur voorziene bladeren niet als kurakt ristiek 
voor blorokziekte aangezien worden en wij hebben dus ook in dit 
opstel alleen die planten te bespreken, die de in de eerste plaats 
beschrevene teekening der bladeren vertoonen. Voordat ik echter 
hiertoe overga, wil ik eene korte beschrijving van den fijneren 
