— 441 — 
3e. dat de hierdoor noodzakelijke uitgaven na eenigen en 
waarschijnlijk in de meeste gevallen zeer korten tijd door de ver- 
hoogde productie worden goed gemaakt. 
Nogmaals leg ik er nadruk op, dat de hoofdzaak bij deze be- 
strijdingswijze niet is het vangen der insecten, maar het voor een 
oogenblik meester worden der plaag door een krachtigen maatregel. 
Dat oogenblik moet men gebruiken om meester te blijven en voor 
dit laatste zijn — met een variant op een bekend gezegde, nog drie 
zaken noodig. De eerste is volhouden; de tweede is volhouden; 
de derde is volhouden! Al zou weken of zelfs maanden lang geen 
enkel inseet worden gevangen, elken morgen opnieuw moeten de 
zoeksters de tuinen in. De bestrijding der meer en meer om zich 
heen grijpende roestziekte wordt langzamerhand voor eene thee- 
onderneming even noodzakelijk als planten; zij moet op de onder- 
nemingen, waar de Helopeltis voorkomt, even goed een plaats in- 
nemen onder de vaste werkzaamheden als grondbewerking of pluk. 
Er behoeft wel niet nader op gewezen te worden, dat men met 
de hierboven aangegeven bestrijdingsmethode niet op elk willekeurig 
oogenblik kan beginnen. Wie bijvoorbeeld in het midden van den 
regentijd veel roestziekte in zijn tuinen heeft, zal beter doen met 
het houden van een grooten snoei te wachten, totdat de regens 
voorbij zijn. Wel is waar wordt op sommige ondernemingen ge- 
durende het geheele jaar gesnoeid, maar de antwoorden, ontvangen 
op vraag 15 der vroeger rondgezonden circulaire wijzen erop, dat 
de meeste planters bij voorkeur snoeien in de maanden met wei- 
nig regenval en ik meen te mogen onderstellen, dat deze handel- 
wijze door de ondervinding aan de hand is gedaan. 
Voorts zou het mij niet verwonderen, indien deze of gene de 
opmerking maakte, dat de geheele bestrijdingswijze sterk herinnert 
aan het ei van Columbus, eene opmerking, die intusschen niet als 
een verwijt is te beschouwen. Dat er na een, binnen weinige we- 
ken afgeloopen snoei geen roestdiertjes in de tuinen zijn, is den 
meesten planters bekend, zooals o. a. blijkt uit sommige antwoorden 
op vraag 12 der circulaire, maar de gedachte, dit moment te ge- 
bruiken om met een goed georganiseerde bestrijding te beginnen, 
is voor het eerst op de onderneming Tjipetir tot uitvoering gebracht. 
Buitenzorg, Juni 1901. 
