GOTS 
Verder moet de boer zware belasting van zijn product betalen, 
hij verkoopt gewoonlijk zijn oogst vooruit en voor zijn bedrijf leent 
hij geld tegen 15 à 25 pCt. Hoe voordeelig de cultuur ook zijn 
moge, onder dergelijke toestanden komt een te groot deel van zijn 
winst in de zakken van belastinggaarders, geldschieters en handelaars. 
De boer daarentegen tracht op alle mogelijke wijze de olie te ver- 
valschen, het is daarom zoo moeielijk, zuivere rozenolie te verkrijgen. 
Zoude er voor handige planters hier ook niets met den aanplant 
van rozen voor rozenolie en het destilleeren daarvan te verdienen zijn? 
Indien men hier op eene hoogte van minstens 2000’, liefst op 
3000’ maar niet hooger dan 4000’, rozen daarvoor plant, zij groeien 
daar goed en bloeien er mild. Een der beste rozen voor het doel is 
Rosa damascena, de z.g. Perzische roos, deze wordt hier overal tot 
zelfs in de kampongs aangeplant, stekken daarvan zijn gemakkelijk 
genoeg te krijgen. 
Men ziet in de kampongs dikwijls door inlandsche vrouwen en 
meisjes rozewater maken. Zij rijgen daarvoor de bloemblaadjes 
der Perzische roos aan een draadje, doen ze dan in een droge 
flesch, sluiten de laatste goed dicht en leggen haar in de zon, het 
vocht, dat uit de blaadjes verdampt, zet zich in droppels aan den 
wand der flesch af en „le tour est fait”. 
(Bevue Horticole, No. 16 Aug. 1901). w. 
NIEUW ZEELANDSCH VLAS. 
(Phormium tenax). 
Wij hebben hier te doen met een vezelplant voor de bovenlanden, 
op welke hoogte men er mede kan beginnen zou ik niet durven 
uitmaken. In de bij ’s Lands Plantentuin behoorende bergtuinen 
te Tjibodas op 4500’ groeit de plant goed; lager dan 3000’ behoeft 
men het niet te beproeven. 
Voor de warme en dikwijls droge benedenlanden hebben we 
Fourcroya gigantea, die de Muritius-hennep levert en Agave ri- 
gida var. sisalana, die de sisal-hennep voortbrengt, beide planten, die 
een goede vezel produceeren en geen hooge eischen aan bodem en 
klimaat stellen. De cultuur en de bereiding hiervan zijn in Teys- 
mannia voldoende besproken. Im wat hooger gelegen streken, met 
vruchtbare gronden en vooral met zwaren regenval kan men met 
succes Manilla-hennep, Musa teztilis telen. Dat deze cultuur hier 
