- 127 — 



vochtig zwaveligzuurgas verzadigd worden, waarvan zij van 10 tot 

 15% ahsorJyeeren knnnen; hierbij gaat het calcinmphosphaat in 

 znnr calciutnphosphaat over, dat in water oplosbaar is. 



Door koken van de zoo behandelde beenderen met water wordt 

 oen zure oplossing verkregen, welke ook lijm bevat. Het opgeloste 

 phosphaat wordt met kalk neergeslagen en afgefiltreerd, waarna de 

 oplossing neutraal wordt gemaakt en ingedampt. De beenderen be- 

 hoeven bij dit procédé niet eerst ontvet te worden, omdat het vet 

 zich aan de oppervlakte afscheidt. Het noodige zwaveligzuur kan 

 door zwavelverbranding in een zwaveloven verkregen worden, zoo- 

 als dit bij de suikerfabricatie gebeurt. 



Een tweede procédé is het volgende: de beenderen worden met 

 8% zoutzuur overgoten en 2-3 dagen aan zich zelf overgelaten. 

 Alleen de minerale bestaniddeelen gaan in oplossing, daarna laat 

 men de vloeistof afioopen en wascht met een 4% zuur na; de ver- 

 kregen oplossing wordt met kalkmelk geneutraliseerd, waarbij het 

 phosphaat neergeslagen wordt. Het niet opgeloste deel moet nu 

 goed uitgewasschen worden; zoodra de reactie van het waschwater 

 neutraal is, kan de osseïne op lijm verwerkt worden. 



De voornaamste methode echter van lijmbereiding blijft voor- 

 loopig die, waarbij men niet de minerale bestanddeelen oplost, maar 

 de organische, dw.z. de lijm zelf, door behandeling met water en 

 sloom tot oplossing brengt . Wij zullen daarom deze methode uit- 

 voeriger behandelen. 



Zooals reeds vroeger gezegd werd, wordt het ons interesseerende 

 bestanddeel der beenderen (osseïne) door de behandeling met 

 water en onder invloed van hooge temperatuur veranderd in gelatine 

 of lijm. 



Wij moeten hier den nadruk erop leggen, dat de temperatuur niet 

 te hoog mag zijn, daar in dit geval de gevormde lijm ,,gepeptoni- 

 seend" wordt en haar kleef kracht, waaraan zij haar waarde dankt, 

 verliest. Aan den anderen kant mag de temperatuur niet te laag zijn, 

 daar dan de osseïne als zoodanig l>estaan blijft en dus niet in op- 

 lossing gaat, waardoor de opbrengt geringer wordt. Men moet 

 dus den gulden middenweg kiezen. Langjarige practijk heeft 

 reeds de beste voorwaarden en de meest bruikbare toestellen 

 doen vinden. De lijmextractie kan in primitieve toestellen gebeuren, 

 welke in kleine fabrieken nog vaak gebruikt worden. Zij kunnen 



