— 209 — 



kunnen worden, behoort de selectie; de resultaten der onder 

 zoekingen, die in de laatste jaren in het bizonder over de 

 vegetatieve selectie verricht zijn, vindt men in een afzonderlijk 

 hoofdstuk samengevat. Aan het slot van dit deel wordt het 

 tappen behandeld. 



Deel III. De rubberbereiding. Dit belangrijke onderdeel is in 

 het boek met groote zorg behandeld. De inrichting van de 

 fabriek wordt in alle bijzonderheden besproken, daarna de 

 bereiding van de rubber. Het lijkt mij, dat een splitsing van dit 

 deel in tweeën, nl. de inrichting der fabriek en de bereiding, 

 overzichtelijker zou geweest zijn. Het slot van dit deel vormt een 

 hoofdstuk over de voornaamste eigenschappen van de rubber en 

 haar beoordeeling volgens chemische en mechanische methoden. 



Deel IV. Oeconomie van het bedrijf. Gewoonlijk wordt deze 

 aangelegenheid stiefmoederlijk behandeld; het hier gegeven 

 overzicht behoort daarom des te meer gewaardeerd te worden. 

 In het handboek volgt eerst de bespreking van de boekhouding 

 en de arbeidsvoorziening en ten slotte de bedrijfshygiëne, de 

 koelievestiging en de geneeskundige dienst. Dit zijn punten, die in 

 het bijzonder voor Sumatra van groot belang zijn, daarom zijn 

 ze met het oog op de daar heerschende toestanden geschreven. 

 •Maar het is te hopen, dat deze samenvatting sommige Java- 

 planters zal opwekken om meer aandacht aan deze vraagstukken 

 te schenken. De in het handboek over de hygiëne gegeven be- 

 schouwingen zijn niet alleen van belang met het oog op de koe- 

 lies, maar zij verschaffen een dieperen blik in de hygienekwes- 

 ties in het algemeen. 



Het is hier niet te plaats om dit groote werk van 777 bladzijden 

 uitvoerig te bespreken. Laten wij hopen, dat dit overzichtelijke, 

 schitterend uitgevoerde, met 243 mooie platen verluchte werk alge- 

 meene verspreiding in de praktijk zal vinden. De grootste ver- 

 dienste van dit handboek ligt in de samenvattende, overzichtelijke 

 wijze, waarop alle vraagstukken betreffende de Hevea cuWnux in 

 Nederlandsch-Indie vereenigd zijn. 



Ik kan hier niet nalaten ook op een schaduwzijde te wijzen, 

 dat nl. door de ongeregelde toestanden der laatste jaren tusschen 



