— 437 — 



mannelijk gebloeid hebben, ineens ook vrouwelijke bloeiwijzen 

 voortbrengen. In de verdeeling der geslachten vindt men bij de 

 gemengd bloeiende boomen groote variatie. Er zijn boomen, die 

 meer mannelijke dan vrouwelijke bloeiwijzen hebben ; andere, die 

 meer vrouwelijke dan mannelijke, ook zulke, die van beide ge- 

 slachten ongeveer evenveel vormen. Het blijkt, dat in een aanplant 

 de gemengde typen een geleidelijken overgang vormen tusschen 

 de zuiver eens'achtige. Het geslacht der bloeiwijze wordt, zooals 

 BüCHER aangeeft, door verschillende faktoren bepaald. De erfelijke 

 aanleg van den boom en misschien nog meer zijn voedingsphysiolo- 

 gische toestand (de invloed van standplaats en ouderdom) zijn wel 

 de voornaamste hiervan. Voor de afhankelijkheid van den laatsten 

 faktor, d.i. van de aanwezigheid of het overwegen van bepaalde 

 bouwstoffen, spreekt m. i. ook het afwisselen van perioden, waarin 

 meer vrouwelijke, met perioden, waarin meer mannelijke bloeiwijzen 

 gevormd worden. Bücher heeft deze zich elk jaar een of twee 

 keer herhalende perioden in Kamerun waargenomen. Volgens 

 productiecijfers van oliepalmen op S. O K. ') blijken zij ook 

 hier voorhanden te zijn. 



De cliepalm-bloemen zijn in Figuur 3 afgebeeld. Voor beide 

 seksen is karakteristiek, dat het schutblad aan de basis met de 

 as vergroeid is. Hierdoor wordt een zak gevormd, waarin de 

 bloem zit. De mannelijke bloem is 3,5-4 mM. lang en door twee 

 kransen van 3 schubben omhuld (Fig. 3 1.2. Bij het opengaan 

 der mannelijke bloem worden de 6 aanwezige helmknoppen uit 

 het bloemdek geduwd. De verplaatsing der helmknoppen wordt 

 ingeleid door het strekken der tot een bekertje vergroeide 

 meeldraden De helmknopjes zitten met de achterzijde op den 

 rand van dezen beker. Bij het bloeien wippen zij achterover en 

 vormen zoodoende eene 6-deelig sterretje (Fig. 32.">. De helm- 

 knoppen barsten aan den binnenkant met twee scheurlijnen open, 

 waarbij het stuifmeel naar buiten geraakt. Het stuifmeel is rijkelijk 

 gemengd met raphiden d. z microscopisch kleine kristal-naalden 

 uit kalk-oxalaat (Fig. 33). Deze laatste houden de korrels in 

 klompjes samen. Het stuifmeel is echter niet kleverig, zooals 



1) A. A L. RüTGERs: Mededeelingen van het Algemeen Proefetation der 

 A. V. R. O. S., Algenieene Serie No 6 en 8. 



