— 478 — 



De engerlingen {larven) (PI. 1, fig. 3) en hunne verblijfplaatsen. 



De volwassen larf is 7 a 7'/2 cM lang. De huid is vuil geelwit, 

 het achterste deel, de zak, is min of meer blauwachtig. Kop, 

 pooten en ademopeningen zijn oranje-bruin. De larf is zeer 

 weinig behaard, in tegenstelling met een andere larf, nl. die van 

 den Gideonkever (Xylotrupes Gideon L.) welke steeds ruig 

 rossig behaard is. De larve van den klappertor is bovendien een 

 typische kromme engerling, die zich niet op den buik bewegen 

 kan, terwijl die van den Gideonkever zich gemakkelijk op den 

 buik door middel van de pooten voortbeweegt. Is de larve van 

 den Gideonkever dus wel van die van den klappertor te onder- 

 scheiden, er komen in de broedplaatsen van den klappertor ook 

 nog andere engerlingen voor, die met de larven van den klap- 

 pertor verward zouden kunnen worden. Is men in het onzekere, 

 of men de larve van den klappertor voor zich heeft of wel een 

 andere soort engerling, dan zende men de larve in een fleschje 

 met spiritus of 10 pCt. formaline of, nog liever, levend in een 

 kistje vol aarde op naar het Instituut voor Plantenziekten. Of 

 men kan ook de engerlingen onderscheiden met behulp van 

 de tabel, die ervan gegeven is in Mededeeling No. 41 van het 

 Instituut voor Plantenziekten. ') 



De duur van het larvestadium bedraagt in het heete laagland 

 63 — 126 dagen, dus ± 2—4 maanden. De aard van het voed- 

 sel oefent blijkbaar op de lengte van het larvestadium aanmer- 

 kelijken invloed uit. Het kortste larvestadium werd waargenomen 

 bij larven, die zich ontwikkelden in poetjoek-nipa-afval, waarover 

 hieronder meer. 



De larven leven geheel van min of meer verganen plantaardi- 

 gen afval als: ingerotte palmstammen (klapper, aren, niboeng, 

 gebang en zeer waarschijnlijk ook roembia), zoowel wanneer 

 deze rechtopstaan als wanneer ze op den grond liggen, zoowel 

 als ze geheel afgestorven zijn als wanneer enkel het vegetatie- 

 punt is ingerot. Verder zijn zeer geliefde broedplaatsen de 

 vuilnishoopen van grootere plaatsen, vooral wanneer deze— zoo- 

 als meestal het geval is— uit plantaardigen afval bestaan. Verder 

 is afval van de poetjoeknipa-bereiding als broedplaats zeer 



1) Zie ook den text op p. 14 en de afbeeldingen op plaat 1 en 3. 



