— 519 — 



Speciaal op zwaren grond is het planten als poeterans aan 

 te bevelen. Bij het planten als „tjaboetans", dus zonder aardkluit, 

 zouden in dat geval vrij veel v^ortels beschadigd worden. Wil 

 men — op lossen grond — tjaboetans planten, dan is het aan te 

 bevelen daarbij maatregelen tegen worteluitdroging te nemen, 

 door bij het transport de planten bijv met de wortels te leggen 

 in een klei- of leembrei. Wortels, welke bij het uittrekken der 

 planten beschadigd zijn geworden, moeten glad worden afgesneden. 



B. Plantverband. 



In Med. A. P. A. Algemeene Serie No 6 wordt geadviseerd te 

 planten „8x8 M., dus 156 boomen per H. A , een plantverband, 

 dat ook door Soskin, door Adam en door Jansen bepleit wordt", 

 terwijl voor zeer goede gronden een plantverband van 9 x 9 M. 

 meer gewenscht geacht wordt. 



In Mededeeling A. P. A. Algemeene Serie No. 8 werd dit advies 

 eenigszins gewijzigd. In overeenstemming met hetgeen ook 

 BüCHER en FiCKENDEY voor Kameroen opmerken, werd aangeraden, 

 niet in vierkantsverband, maar in driehoeksverband op afstanden 

 van 9x9 Meter te planten, dus 143 boomen per H. A. Op den 

 voorgrond moet echter gesteld worden, dat het totaal aantal 

 planten, dat op een of andere regelmatige wijze over een opper- 

 vlakte verdeeld is van overwegend belang is en niet hun plant- 

 verband. Al zijn de kronen van de oliepalmen zuivere cirkels 

 (in tegenstelling met bijv Hevea, bij welke jaarlijks meer of 

 minder lange jonge scheuten aan het eind van de bestaande 

 takken gevormd worden), hunne wortelstelsels houden zich niet 

 aan dien cirkelvorm. 



Daar meerdere planters een onjuiste voorstelling hebben van 

 het driehoeks- of ruitverband en dat verwarren met het z. g. n. 

 verschoven kwadraatverband '), moge over deze beide en het 



1) Dat deze verwarring niet zoo zeldzaam is, wordt gedemonstreerd 

 door het feit, dat men haar ook vindt in het Handboek voor de Klapper- 

 cultuur van Dr. Hunger en dar de auteur van het boekje over 

 de klappercultuur in de serie „Onze Koloniale Landbouw" de juiste 

 bewering, dat bij het driehoeksverband, bij eenzelfden kortsten afstand 

 tusschen twee planten, meer planten per oppervlakte staan „een fabel- 

 tje" noemt. 



