Uit die statistieken blijkt duidelijk genoeg, dat wij wat 

 betreft de klapperteelt, de bereiding en den handel van de 

 verschillende producten van den boom afkomstig, ver ten 

 achteren zijn. Hoe het mogelijk is, dat in het Palembang- 

 sche jaarlijks voor eene waarde van ruim f 186000 aan 

 klappers en olie ingevoerd worden uit Singapore is mij 

 niet duidelijk. Men moet met plaatselijke omstandigheden 

 bekend zijn, om zulke vreemde toestanden goed te kunnen 

 beoordeelen. Yan hieruit zoude men geneigd zijn te den- 

 ken, dat met eenigen goeden wil, door den aanplant van 

 klappers en de bereiding van olie daaruit aan te moedigen 

 men het in de uitgebreidde Residentie Palembang niet 

 slechts zoover kon brengen, dat het kapitaal, dat nu voor 

 bovengenoemde zaken jaarlijks ten bate van den handel 

 van Singapore aan de bevolking onttrokken wordt, in het 

 land te houden, maar ook, dat er weldra uitvoer in plaats 

 van invoer plaats kan hebben. 



De aanplant van klappers op daarvoor geschikte plaatsen, 

 kan in de eerste plaats aan de inlandsche bevolking on- 

 tegenzeggelijk nog zeer groote voordeelen geven. De 

 handel moet echter evenals in Ceylon helpen, dat de 

 "bevolking voor de verschillende klapperprodukten een 

 gemakkelijken en geregelden afzet vindt. Er is echter meer: 

 ook de Europeesche planter kan een vrij zorgeloos bestaan 

 vinden in de bereiding en de teelt van klappers, hij moet 

 echter niet in het wilde werken, maar de lessen, die op 



