— ^2 — 



welke worden opgegeven, zijn dan ook zeer hoog. Naar 

 beweerd wordt, leggen de Chineezen bij verkoop van klap- 

 pertuinen een gemiddelde jaarlijksche produktie van 70 noten 

 per boom aan de berekeningen ten grondslag. De waarde van 

 een produceerenden klapperboom wordt op / 10.— geschat. 



üe aanplant, welke van „top-rot" verdacht werd, lag aan den 

 Poenggoer ketjil, een der armen van de Kapoeas-delta. 



De aanblik van dezen aanplant herinnerde inderdaad onmid- 

 dellijk aan de foto'ö van door „bud-rot" verwoeste tuinen uit 

 tropisch Amerika. 



Dezelfde verschijnselen als bij het toprot deden zich ook 

 hier voor: in het beginstadium geen vruchten meer aan den 

 boom, dan het omvallen van het jongste blad en daarna het 

 geleidelijke afsterven va,n de geheele kroon, tot alleen een 

 mastbosch van doode stammen zonder kruinen overblijft. 



Bijgaande foto geeft hiervan een duidelijk beeld. Tevens 

 is daarop te zien, hoe de tuin reeds geruimen tijd niet meer 

 onderhouden werd, zoodat tusschen de klappers weer bosch 

 begon op te komen. Bovendieu stond het terrein bij het 

 bezoek, dat bij hoog water plaats vond, ruim een halven 

 Meter onder water. 



In het eerste stadium — wanneer alleen het topblad was 

 omgevallen — werd van rotting niets bespeurd. Wel was 

 er een holte ter plaatse, waar het palmiet behoorde te zitten, 

 en werden daar duidelijke sporen van vreterij aangetroffen, 

 maar van een typisch rotten, waarbij de weeke deelen in een 

 zachte, doordringend stinkende massa overgingen, was niets 

 te bespeuren, zoodat „toprot" niet de oorzaak van het af- 

 sterven was. 



Slechts eenmaal werd een spoor van een klappertor (oeus- 

 hoornkever, Bhyngophorus) aangetroffen; geen der onbescha- 

 digde of bijna onbeschadigde boomen vertoonde aan de bladeren 

 de driehoekige uitsnijdingen, welke voor klappertorren ken- 

 merkend zijn. Hoewel bij eenig zoeken een aantal keverlarven 

 uit oude klapperstompen te voorschijn gebracht werden, kon 

 toch onmogelijk aan deze zeer sporadisch voorkomende insec- 

 ten deze groote schade worden toegeschreven. 



Aan bladziekte viel ook niet te denken, de waargenomen 



