— 217 — 



PE BESTRIJDING VAN DEN CACAOKANKER OP JAVA. 



Op de onderneming „Kemiri" nabij Pekalongan hadden de Criollo- 

 aanpiantingen zeer van cacaokanker te lijden. De Criollo-cacao 

 was geplant in 1900 1901; van 1908—1909 af begon de kanker 

 in deze aanplanting op te treden. In 1912 was de toestand zóó, 

 dat geen enkele Criollo-boom werd aangetroffen, waarvan de stam 

 niet was gehavend door oude of recente kankeraantastingen. Het 

 aantal boomen, dat blijkens telling op 1 Januari 1913, in de jaren 

 1908-1912 aan kanker te gronde was gegaan, bedroeg 4.644 van 

 de oorspronkelijk aanwezige 18.576, d. i. 25 pCt. 



De Forastero-aanplanting op Kemiri had niet van kanker te 

 lijden. Trouwens uit het geheele voorkomen van cacao-kanker op 

 Java blijkt, hoeveel gevoeliger de Criollo-variëteit voor deze kwaal 

 is dan de Forastero-variëteit. 



Van 1908 — 1912 werd ter bestrijding van den kanker toegepast: diep 

 uitsnijden van de kankerplek, soms tot diep in het hout, en daarna be- 

 smeren met zwarte teer. Dat deze methode niet doeltreffend was, 

 blijkt wel uit de genoemde cijfers van het afsterven der boomen. 

 Het is ook begrijpelijk: door het uitsnijden werden de boomen zeer 

 gehavend, zoodat het middel bijkans erger was dan de kwaal. 



Uit het optreden van den kanker blijkt, dat in jonge tuinen de 

 ziekte niet of nauwelijks voorkomt. Dit is echter niet een gevolg 

 van het feit, dat jonge cacao minder vatbaar is, maar een gevolg 

 van de omstandigheid, dat in oudere, gesloten tuinen minder lucht- 

 speling is en daardoor de omstandigheden voor het optreden der 

 ziekte gunstig. Ook op Kemiri bleek, dat kanker gaarne begint 

 bij kleine wondplekken, bv. plaatsen, waar een vrucht is afgesneden; 

 vooral om ^e boorder-gangen heen trad de ziekte vaak op. 



In 1912 werden proeven begonnen om te trachten, langs andere 

 wegen dan tot nu toe gevolgd, de ziekte te bestrijden. 



In de eerste plaats werd de cacao opgesnoeid om meer lucht en 

 licht in de tuinen te brsngen: tot nu toe was dit niet geschied, zoo- 

 dat de lage takken van de „onderste verdieping" overal nog aan- 

 wezig waren, ook de afhangende zijtakken van de hoofdtakken 

 der ^tweede verdieping"; bovendien waren de kronen te dicht. Zoo 

 werden eerst op een paar proefvelden (Juni 1912) later (einde 1912) 

 op de geheele onderneming de takken der „eerste verdieping" 

 verwijderd, ook de afhangende takken der „tweede verdieping" en 

 de kronen uitgedund. 



Vervolgens werden de kankerplekken niet meer uitgesneden, doch 

 van einde 1912 af slechts oppervlakkig afgeschaafd om hen te doen 



