— 221 - 



een organisme, schimmel of insect, voor de primaire oorzaak van 

 het verschijnsel aan te zien, zonder verder na te gaan, of niet zekere 

 physiologische storingen in de cultuurplant zelf de primaire oorzaak 

 zijn, en de bedoelde organismen zich niet secundair tengevolge van 

 deze storingen op de plant hebben kunnen nestelen. 



Zulke storingen zijn bij de tropische cultuurplanten te meer te 

 verwachten, omdat ze onder de meest verschillende voorwaarden 

 worden gecultiveerd. Men kan niet veronderstellen, dat een plant, 

 die in Brazilië inheemsch is, zooals b. v. de Hevea, zich evengoed 

 op haar gemak gevoelt in Kameroen, de Straits of Nieuw Guinea. 

 Eene nauwkeurige kennis van de groeivoorwaarden der tropische 

 cultuurplanten zal daarom ook het beste middel tegen het optreden 

 van ziekten zijn. 



HOLLRUNG bespreekt dan eenige beter bekende ziekteverschijnselen, 

 waarbij men volgens zijn opvatting de ware ziekteoorzaak tot nu 

 toe over het hoofd heeft gezien. 



Het is opvallend, dat in den laatsten tijd uit de meest verschillende 

 deelen van de wereld berichten komen over ziekten bij de pisang, 

 zoo uit Indië over eene door een Fusariiim veroorzaakte rotting, uit 

 Suriname over de door Usülaginoidella oedipigera veroorzaakte 

 „klompvoetziekte", uit West-Indië en Midden-Amerika over de Pa- 

 namaziekte, tengevolge van eene aantasting door Usülaginoidella 

 musaeperda, uit tropisch Australië over een bakteriënrot. Hollrung 

 betwijfelt, of werkelijk de genoemde organismen voor het optre- 

 den van deze ziekten verantwoordelijk gesteld moeten worden. 

 Het geheele geval herinnert aan het gelijktijdige optreden van de 

 meest verschillende ziekten in de verschillende werelddeelen bij de 

 aardappel, in beide gevallen worden slechts bepaalde variëteiten 

 aangetast, terwijl andere gezond blijven. Beide planten werden al- 

 leen op vegetatieve wijze, niet uit zaden vermenigvuldigd. En hierin 

 moet volgens Hollrung de primaire ziekteoorzaak gezocht worden, 

 daar volgens zijn overtuiging op deze wijze vermenigvuldigde plan- 

 ten meer voor ziekten vatbaar zijn dan uit zaden gekweekte. Van 

 het besproeien met schimmeldoodende middelen is in deze gevallen 

 niet veel succes te verwachten. In de eerste plaats moeten deze 

 ziekten bestreden worden door de planten, die te midden van aan- 

 getaste planten gezond blijven, te vermeerderen. 



Het vermenigvuldigen langs vegetatieven weg is volgens Holl- 

 rung ook de primaire oorzaak van de „serehziekte" en van eenige 

 andere ziekten bij het suikerriet. Door de selectie uit te strekken tot 

 wilde of half wilde rietsoorten zal men volgens zijn meening deze 

 ziekten de baas worden. 



