— 402 — 



vijand dadelijk aangrijpen en onschadelijk noaken. Het lichaam 

 heeft hier zich zelf geholpen en door eigen kracht zich een 

 onvatbaarheid verworven, het is dus actief opgetreden; we 

 spreken hier dan ook van een actieve immuniteit en het was 

 de binnengedrongen smetstof, die het onvoorbereide lichaam 

 overviel, die daartoe aanleiding gaf. Berust bovenstaande 

 vergelijking op een toevallige besmetting, ook voor de kunst- 

 matige kan zij gelden, zij het dan ook met een klein verschil. 

 Bij de kunstmatige n. 1. wordt een zorgvuldig afgepaste hoe- 

 veelheid kunstmatig gekweekte smetstof opzettelijk in ge- 

 bracht. Wij weten dat daarbij geen gevaar voor het leven 

 bestaat, maar bereiken er mede, dat het lichaam als het 

 ware wordt gewaarschuwd en daardoor zich in staat van 

 verweer gaat stellen door vorming van stofifen, die bij een 

 werkelijken overval het leven zullen beschermen. 



Naast de actieve immuniteit staat de passieve. De naam 

 wijst er reeds op, dat het lichaam hierbij een lijdelijke rol 

 speelt. Wij brengen hier het lichaam slechts tijdelijk een 

 verhoogd weerstandsvermogen bij en bereiken dit door het 

 een dosis bloedserum in te spuiten, dat op zoodanige wijze 

 is voorbereid, dat het een groote hoeveelheid stoifen bevat, 

 die dj smetstof van een bepaalde ziekte kunnen aantasten. 

 Dat serum wordt dus klaargemaakt en wel in het lichaam 

 gebracht, zonder dat het lichaam daarbij zelf actief optreedt. 

 De op deze wijze verwekte immuniteit is daarom van tijde- 

 lijken aard, omdat de met het serum ingebrachte stoffen na 

 verloop van eenigen tijd het lichaam weer verlaten, terwijl 

 het lichaam zelf ze niet weer aanvult. 



Later heeft men beide methoden gecombineerd en verkreeg 

 daardoor een grootere zekerheid en minder kans op sterfte ten 

 gevolge van de enting. Werd nl. hierboven beweerd, dat de 

 bij een actieve immunisatie ingebrachte hoeveelheid smetstof 

 juist voldoende was om het dier te immuniseeren zonder het ge- 

 vaarlijk ziek te maken, dit was niet geheel juist. Er komen nl. 

 individuen voor, die sterven aan een dosis, die voor de meesten 

 onschadelijk is. Om dit nu te voorkomen kan men eerst pas- 

 sief immuniseeren mee serum en dan van deze tijdelijke im- 

 muniteit gebruik maken om het lichaam actief te immuniseeren 



3 



