- 411 — 



heeft er blaren van gevonden in zeer oude graven naast 

 wapens, kleeren enz. bij Linaa in Peru. 



De llex paraguai/ensis 1) is een boom van 8 tot 10 meter 

 hoogte en kan 30 — 40 KGr. blad per jaar geven. Deze boomen 

 vormen in Paraguay vaak heele bosschen, genaamd „Yerbales". 

 Men vindt deze plant over heel Zuid-Amerika verspreid. 



Deze kwaliteit van de Yerba wordt des te hooger geschat, 

 naar mate de planten verder van de kust verwijderd groeien; 

 zoo is die van Paragua}^ meestal meer in tel dan die van 

 Brazilië. 



De bewoners kenden reeds lang de opwekkende eigenschap- 

 pen van een aftreksel der maté-blaren ; zij leerden dit ge- 

 "bruik aan de Jezuiten, die de eerste koloniseerders waren 

 in deze streek, en deze namen weldra de exploitatie der 

 „Yerbales" ter hand. Later ging het monopolie over aan het 

 gouvernement van Paraguay ; tegenwoordig zijn de bosschen 

 van Yerba eigendom geworden van groote industriëele onder- 

 nemingen, die hun voornaamste centra hebben in Conception, 

 Igatimi, Coaguaru en San Estanisho ; zij produceeren jaarlijks 

 30 millioen KGr. maté. 



De oorspronkelijke bereidings- en e^ploitatiemethoden hebben 

 nuttige veranderingen ondergaan, vooral wat betreft het 

 verhitten der blaren. Daardoor wordt in laatstgenoemde streek 

 het product beter en haalt een hoogeren prijs dan dat der 

 naburige streken. 



De oogst heeft plaats van Februari tot in Augustus; het 

 bloeien geschiedt van October tot November, en de vruchten 

 rijpen van December tot Januari. In het bosch beginnen de 

 werkzaamheden, die bestaan in den pluk, het vlugge verhitten, 

 het overbrengen naar het hoofdgebouw, het definitieve dro- 

 gen, het fijnstampen en het verpakken in zakken. 



De pluk geschiedt op de volgende wijze: de werkman („tari- 

 f'ero" in Brazilië, „minero" in Paraguay) klimt in den boom 

 en snoeit het meerendeel der takken met een bijl („mactete"). 

 Den hoofdstam laat hij echter onaangetast. Deze takken 

 worden uu snel over een flink vuur gehaald, zoodat ze even 

 gedroogd worden. Daarna wordt alles naar het hoofdgebouw 



]) Het Thet'proefstatifin is op het ooyonblik ho/Au mot do stiuüp van do/.o plant. 



