— 402 — 



sche nederzettingen in Zuid-Soekapoera bevolkten, noch munt- 

 ten zij uit door energie of werkkracht. 



Toen sommigen bemerkten, dat zij zich op niet te onvoor- 

 deelige wijze van hunne gronden, die zij dikwerf met moeite 

 ontgonnen hadden, konden ontdoen door verkoop aan de om- 

 wonende Soedaneesche bevolking, daalde weldra het aantal 

 dezer immigranten. 



In 1903 was dit allengs toegenomen tot 1180 zielen, jaar 

 op jaar begon het toen echter te verminderen en bedroeg 

 in 1907 nog maar 910 zielen. Latere koloniale verslagen, 

 waaraan deze gegevens werden ontleend, vermelden niets 

 meer van deze emigrantenkolonie in de Zuid-Preanger. 

 Klaarblijkelijk trok toen de kolonisatie in de Buiten- 

 bezittingen meer aandacht. 



Of het alleen aan gebrek aan energie en werkkracht dezer 

 emigranten is te wijten, dat hunne nederzettingen niet tot 

 grooter ontwikkeling kwamen, of dat ook gebrekkige voor- 

 bereiding en minder juiste behandeling der emigranten invloed 

 had, moge hier in 't midden gelaten worden. 



Waarschijnlijk is zoowel 't eene als 't andere schuld 

 geweest aan 't minder goed slagen. Ook bleek reeds spoe- 

 dig, dat, ware de overbevolking van Java een feit ge- 

 weest, op deze wijze geen aanmerkelijke afvloeiing van het 

 teveel zou te bereiken zijn, en ook hierdoor daalde de be- 

 langstelling. 



Uit deze tijden, dat men ook van Regeeringswege meer 

 aandacht begon te besteden aan maatregelen om de bevol- 

 king van sommige streken op Java, alwaar voor overbevol- 

 king werd gevreesd, een verhuizing naar elders te verge- 

 makkelijken, dagteekenen de eerste pogingen om de buiten- 

 bezittingen tot meerdere ontwikkeling te brengen door zich 

 aldaar Javaansche kolonisten te doen vestigen. 



Dat hierbij vrees voor overbevolking op Java heeft voor- 

 gezeten, blijkt weliswaar niet uit de mededeeling van de 

 plannen der regeering, waaromtrent in het Koloniaal verslag 

 1908 vermeld wordt, dat „van Regeeringswege het denkbeeld 

 in overweging is genomen om de daarvoor 't meest in aan- 

 merking komende gewesten der Buitenbezittingen door Ja- 



