— 637 — 



in Afl. 6/7 van dit tijdschrift door dezen toon. Het is natuur- 

 lijk het goede recht van iedereen, voor zijn overtuiging 

 openlijk uit te komen. Ik laat echter in het midden, of de 

 wijze, waarop Keuchenius dat doet, wel collegiaal is, en of 

 de goede verhouding tusschen twee zusterproefstations en 

 hun aanzien bij de planterswereld er niet meer bij gebaat 

 zou wezen, wanneer onderlinge meeningsverschillen omtrent 

 dergelijke kwesties door vriendschappelijk overleg uit de 

 wereld werden geruimd, alvorens men een pennestrijd daar- 

 over gaat aanbinden, waar niemand plezier van heeft, aller- 

 minst degene, die genoodzaakt wordt om zich te verdedigen. 



Het is dan ook niet dan met grooten tegenzin, dat ik 

 eindelijk besluit, de pen op te nemen, hiertoe in het bij- 

 zonder genoodzaakt door den toon, die spreekt uit de laatste 

 publicatie van Keuchenius. 



Alvorens op de beschouwingen van K. omtrent de beteekenis 

 der gramangmier in te gaan, lijkt het mij niet ondienstig> 

 in het kort uiteen te zetten, waarom het gaat. De kwestie 

 is deze, dat al sedert langen tijd door het meerendeel der 

 planters in Midden-Java de bekende gramangmier als een 

 zeer schadelijk insect wordt beschouwd. Toen deze mier zich 

 in den loop der laatste jaren zeer sterk vermenigvuldigde 

 en de door haar bezochte koffie- en cacaotuinen zienderoogen 

 achteruitgingen, werd de hulp van het Proefstation inge- 

 roepen. Voordien had deze mier (het is nu zes jaar geleden) 

 mijn aandacht slechts in geringe mate getrokken en mijn 

 eerste indruk was, dat dit insect niet goed dat kwaad kon 

 stichten, dat haar werd toegeschreven. Mijn opvatting was 

 dus aanvankelijk in beginsel dezelfde als die, welke K. thans 

 nog is toegedaan. De meeningen der planters echter wilden 

 niet verstommen, ook wees men mij er op, dat de orang 

 tani in de gramang een voor den landbouw schadelijk insect 

 ziet, welke opvatting bij de landbouwdrijvende bevolking 

 van eenige streken in Midden-Java, waar notorisch veel 

 gramangs voorkomen, werkelijk bleek te bestaan, zooals ik mij 

 door navraag overtuigde. Ik heb nog geen gelegenheid ge- 

 had om na te gaan, op welke verschijnselen deze meening 

 der Inlanders berust, ik heb er ook aanvankelijk geen al te 



