— 728 — 



nuttig is, hetzij dat de opbrengst van zijn jacht strekt 

 tot voedsel, hetzij dat zij bestemd is om wetenschap- 

 pelijke doeleinden te dienen, hetzij ten slotte, dat dieren 

 gedood worden om de schade of het gevaar, dat zij voor 

 den mensch opleveren. Maar zelfs als aan dit criterium 

 voldaan wordt, is de eeretitel van jager volstrekt niet altijd 

 toepasselijk op den wilddooder. Voor het aanspraak hebben 

 op dien titel is het een onafwijsbare eisch, dat het buit-maken 

 van het wild geschiede op „weidelijke" (of „weidgerechte") 

 wijze, d. w. z. volgens bij de ware jagers gehuldigde, door 

 een eeuwenoude traditie geheiligde regels, die te zamen een 

 geheel vormen, aan hetwelk de waarde van een ritus gerust 

 mag worden toegekend. Het voornaamste punt van dien 

 ritus nu is, dat de jacht nimmer zij een dierenmoord zonder 

 ontwikkeling van sportieve vaardigheden, doch dat van „ja- 

 gen" alleen sprake kan zijn, als het wild „a fair chance" 

 tot ontsnappen aao het gevaar wordt gelaten. Het is even- 

 als bij het schaakspel, waar men den vijandelijken koning 

 wel „mat" doch niet „pat" mag zetten. Men verbeelde zich 

 dan ook niet, dat de hier te lande veel voorkomende varië- 

 teit van het menschdom, die er haar werk van maakt, op 

 een hoogen boomtak argeloos zich amuseerende tortelduifjes 

 te vermoorden, door den onvervalschten jager-sportsman 

 als ordebroeder beschouwd wordt. Waar is het, dat die mui- 

 chelmoordenaars zelf zich jager wanen, maar een „pokrol- 

 bamboe" afficheert zich op zijn naambordje ook wel als 

 „rechtskundige'* en elke in zijn eigen land mislukte grofsmid 

 ontpopt zich hier in Indië vroeg of laat als „werktuigkun- 

 dig ingenieur." 



Het zijn dan ook altijd juist de jagers — de waschechte — 

 die in cultuurlanden steeds aandringen op het treffen van 

 maatregelen tot bescherming van het wild. Hun grootste 

 antagonisten zijn de landbouwers, die, de uitzonderingen daar- 

 gelaten, behept zijn met het onuitroeibare vooroordeel, dat 

 een groote wildstand nadeelig is voor den oogst, een stelling, 

 die in hare algemeenheid absoluut ongerijmd is en berust op 

 de waarneming van exceptioneele gevallen, die met de vooral 

 den onontwikkelden mensch eigene zucht tot generaliseeren, 



