— 759 — 



Het spreekt van zelf, dat ook de litteratuur over het 

 onderhavige onderwerp zeer omvangrijk is. In den beginne 

 ondervond ik het als een groot inconvenient, dat van deze 

 litteratuur op Java bijna niets aanwezig is, behalve het 

 weinige, dat men in de verschillende handboeken over dit 

 onderwerp vindt. Eerst geleidelijk heb ik mij verschillende 

 belangrijke publicaties kunnen verschaffen, en dat is mede 

 de oorzaak, dat de vervolgen van deze bijdrage met zoo 

 groote tusschenpoozen verschijnen. Maar helaas ontbreken 

 mij nog heden eenige voorname publicaties, zoodat ik mij 

 van enkele bijzonderheden niet zoo nauwkeurig op de hoogte 

 heb kunnen stellen, als wenschelijk ware geweest. 



Wat betreft de in de litteratuur vermelde bestrijdingsmid- 

 delen, het aantal daarvan is meer dan legio. Echter is slechts 

 een klein gedeelte dezer middelen gebleken voor de practijk 

 van blijvende waarde te zijn, het raeerendeel heeft niet veel 

 meer dan slechts eenige tijdelijke of plaatselijke beteekenis 

 kunnen verwerven. Zij zijn dus van ondergeschikt belang. 

 Maar er zijn er enkele, die wegens hunne practische bruik- 

 baarheid en de er mede te bereiken resultaten in alle sprink- 

 hanenlanden ingang hebben gevonden en die daarom onze 

 aandacht in bijzondere mate vergen. Deze klassieke mid- 

 delen — zooals ik ze zal noemen — , zijn in de eerste plaats 

 gericht tegen de jonge, nog ongevleugelde sprinkhanen, dat 

 zij vooropgesteld. Zoodra de insecten n.1. gevleugeld zijn 

 geworden, valt er practisch niet veel meer tegen te doen, 

 daarover zijn de deskundigen het eens. De sprinkhanen 

 weten zich dan te gemakkelijk aan alle vervolgingen te ont- 

 trekken. Wel kan men de in aantocht zijnde sprinkhanen- 

 zwermen soms tegenhouden door allerlei oorverdoovend 

 geraas te maken en door walmende» vuurtjes aan te steken, 

 die veel rook ontwikkelen, maar onder het gezichtspunt 

 „bestrijding" vallen dergelijke afweermiddelen natuurlijk 

 niet. In de tweede plaats berusten de „klassieke" bestrij- 

 dingsmiddelen alle op een bijzondere biologische eigenschap 

 der sprinkhanen, die aan de onze helaas niet eigen is, n.1. 

 op hun neiging om te „t r e k k e n". Daar onze Cyrtacanthacris 



Teysmannia, 1915, 50 



