— 794 — 



en de nieuwe wereld zijn tal van plaatsen, waar onweders veel al- 

 gemeener zijn dan in de gematigde luchtstreek, en toch hoort men 

 veel mmder van menschen, die door den bliksem gedood worden 

 of van huizen, die tengevolge van het inslaan van den bliksem af- 

 branden. 



De berichten in de literatuur over beschadiging van boomen door 

 den bliksem zijn, wat de tropen betreft, schaarsch. Petch meent 

 echter, en m.i. terecht, dat daaruit ten onrechte de conclusie getrok- 

 ken wordt, dat dergelijke beschadiging niet voorkomt. 



Als sprekend voorbeeld kan de statistiek dienen, welke hij aan 

 het slot van zijn eerste artikel geeft over het aantal menschen, dat 

 jaarlijks in Ceylon door den bliksem gedood wordt. Op een bevol- 

 king van 4 millioen zielen werden volgens de officiëele statistieken 

 door bliksem gedood in: 



1899 16 1906 7 



1900 18 1907 15 



1901 17 1908 15 



1902 13 190) 11 



1903 2 1910 10 



1904 9 1911 . 2 



1905 



Wat de klappers betreft, merkt Petch op, dat weliswaar sommi- 

 ge schrijvers beweren, dat ook de klapper zelden schade ondervindt 

 van den bliksem, doch dat de kiapperplanters zelf wel beter weten. 



Reeds in 1886 schreef de redacteur van de Tropical Agriculturist: 

 Belanghebbenden bij klapperondernemingen weten, dat, behalve het 

 verlies door kevers, een merkbaar percentage der boomen verloren 

 wordt tengevolge van het inslaan van den bliksem. 



Mr. W. H. Wright, een bekend Ceylonsch klapperplanter, schrijft 

 in „All about Coconut Planting": Klapperondernemingen hebben 

 te lijden van droogte, witte mieren, kevers en bliksem. 



En Sir EMERSON Tennent schrijft: „Een op den voorgrond tre- 

 dend gebruik van de klapper wordt in al deze populaire beschrij- 

 vingen gemist: zijn beteekenis als bliksemafleider bij huizen. Ineen 

 reeks van onweders in 1859 werden in een enkele „pattu" bij 

 Puttalam niet minder den 500 klapperboomen getroffen". 



Petch meent, dat men drieërlei beschadiging bij klappers kan 

 onderscheiden: 



Ie De kroon van den boom kan in brand vliegen. 



De schrijver haalt 4 gevallen aan uit Ceylonsche periodieken, 

 waarbij een ooggetuige verklaarde een klapperboom in brand ge- 

 zien te hebben, bij een onweer vóór den regen. 



