— 41 — 



later (Ic coiiidii'iidragcrs ontstaan, die naar buiten treden en op 

 hunnen top de sporen vormen. 



Intusschen worden zeer spoedig na het binnendringen van 

 den kiemdraad de sluitcellen der huidmondjes bruin; en naar- 

 mate van daaruit de zwamdraden zich verder vertakken, worden 

 ook de bruine plekken grooter. Do cellen, die pas door de 

 ziekte aangetast zijn, verloonen een' meer korreligen inhoud, en 

 de bladgroenkorrels Avorden er geelachtig; weldra wordt de 

 gcheele inhoud verkleurd en vooral de cel wand bruin, ondoor- 

 zichtig. 



Uit het meegedeelde blijkt dat het aan Kühn gelukt is, door 

 kunstmatige besmetting aan te toonen, dat waar de zwamdraad 

 van Polydesmus exitiosus heengroeit, de cellen van de kool- 

 zaadhauw ziek worden; m. a. av. dat iver keiijk de zwam de 

 oorzaak van het spikkelen is. — Wanneer nu eenmaal op 

 een' koolzaadakker zich enkele planten bevinden, die door 

 de ziekte zijn aangetast, dan ontstaan op deze planten sporen, 

 welke gemakkelijk door den wind, ook wel door insekten, van 

 de eene koolzaadplant naar de andere voortgedragen worden. 

 Daar de sporen zoo gemakkelijk tot ontkieming kunnen geraken, 

 en de zwam zich zoo snel ontwikkelt, behoeft het geene verwon- 

 dering te baren, dat onder gunstige omstandigheden de ziekte 

 zich zeer snel kan uitbreiden. Vochtig, warm weer, daarbij 

 afwisseling tusschen regen en zonneschijn, zijn oorzaak, dat 

 soms in weinige dagen tijds een vroeger schijnbaar volkomen 

 gezond koolzaadveld zich geheel gespikkeld voordoet. Ik wil 

 hier nog aan de reeds boven gemaakte opmerking herinneren, 

 dat de sporen voor hare kieming eene flinke verlichting noodig 

 hebben, en dat dus — onder ook overigens voor de ziekte gunstige 

 omstandigheden — nu en dan eene flinke bestraling door de zon 

 de uitbreiding der ziekte in de hand moet werken. Uit een en 

 ander volgt, dat vooral tijden, waarin nu en dan onweersbuien 

 voorkomen, en waarin heldere zonneschijn on echte zomerhitte 



