- 44 — 



die voor de koolzaad verbouwende streken, vooral bij ongunstig 

 weer, van het hoogste belang is, schijnt in Nederland, naar het 

 mij voorkomt, slechts bij uitzondering in hoofdzaken, en nooit in 

 bijzonderheden te worden gevolgd. Ik wil haar hier thans 

 eenigszins uitvoerig behandelen, vooral daar KiUms methode in 

 een thans niet meer zeer algemeen verbreid tijdschrift (Wilda's 

 landwirthschaftliches Centralblatt, 185G, Heft VII, bl. 40) werd 

 beschreven, en ook het boek over plantenziekten van den beroem- 

 den Hoogleeraar uit Halle, waarin zij eveneens wordt meege- 

 deeld, daar het geheel uitverkocht is, slechts in weinige handen 

 is ; terwijl de nieu\\'ere werken over plantenziekten, zooals die 

 van Frank en .Sorauer er geen melding van maken. 



Over den oogst van 't koolzaad schrijft Reinders (« Hand- 

 boek voor den Nederlandschen landbouw en de veeteelt ", 

 S*" druk, II, bl. 171) het volgende : « Met den oogst Avordt 

 begonnen, zoodra de korrels zwartbruin zijn geworden en de 

 stengels eene geelachtige kleur hebben bekomen, soms wat vroe- 

 ger, soms wat later, al naar de weersgesteldheid en den stand 

 der andere werkzaamheden in de boerderij. Zijn de korrels 

 reeds te rijp geworden, zoodat zij licht uitvallen, zoo snijdt men 

 de stengels bij voorkevu' des avonds of des morgens vroeg af. 

 Daartoe wordt in Groningen de zicht, elders ook de sikkel 

 gebruikt. Het gesneden koolzaad wordt hier te lande veelal in 

 schoven op liet land ter droging gelegd, elders, vooral bij 

 ongustig weer, in cylindervormige hoopen, zoogenoemde kasten, 

 gestapeld, zoodanig dat de toppen naar binnen en de ondereinden 

 der stengels naar buiten komen te liggen ". Daar deze laatstbe- 

 doelde handelwijze mot het oog op het spikkelen zeer aan 

 te radon is en toch bier te lande zeer weinig schijnt te worden 

 gevolgd, zij 't mij vergund liier mee te deelen wat Kiibu dienaan- 

 gaande schrijft. 



Waar het .s[)ikkelen np sommige plaatsen zich reeds in 

 sterke mate begint te vertoonen, daar trachtcmen dinjv vroegtij- 



