— 06 — 
eenige organismen waren, die zieh in de zieke plekken be- 
vonden; van zwammen was geen spoor te zien. _ Toch 
gelooven wij niet, dat de door ons waargenomen ziekte aan 
bacteriën moet toegeschreven worden; en voorloopig ligt de 
oorzaak voor ons nog in 't duister. — 
Door den heer Nobel, toenmaals Rijkstuinbouwleeraar te 
Breda, werden ons iepentwijgen toegestuurd, die eigen- 
aardige vlekken op de bladeren vertoonden. Parasieten 
waren in die zieke deelen niet te vinden, zoodat -de oorzaak 
ons onbekend bleef. — 
Door tusschenkomst van den heer Lips, Rijkslandbouw- 
leeraar te ’s Hertogenbosch, ontvingen wij roggeplanten, die 
waren afgestorven. « Te midden van de gezonde staan ze 
op het veld alsof ze plotseling uitgedroogd zijn » schreef de 
heer Lips. Het kwam ons voor dat de ziekte zetelde in de 
stengelbasis; en aanvankelijk meenden wij, dat eene zwam 
(eene soort van Fusarium) de oorzaak was; doch bij nader 
onderzoek bleek deze zwam toch lang niet in alle stervende 
planten aanwezig te zijn. — 
Van eene ziekte in de aardappelen te Sappemeer, van 
welke de bladeren eene gele kleur en zwarte stippen vertoon= 
den, bleef de oorzaak ons onbekend. — 
Hetzelfde was het geval met eene ziekte in de pere- 
boomen, waarbij de twijgen afstierven, alsof zij aan de 
Monilia-ziekte leden (toegestuurd door den Rijkstuinbouw- 
leeraar Snellen te Maastricht). — 
In eene kweekerij te Elst deed zich eene ziekte in de 
morellenboomen voor, waarbij de takken afstierven en de 
