— 86 — 
dan nog niet geheel gereinigd van de zwammen; kleine 
stukjes wortel zijn b.v. nog achtergebleven. Daarom moet 
later te gelegener tijd de bovenste laag van den akkerbodem, 
waarin zich die overblijfsels bevinden, nog diep onderge- 
werkt worden. Kühn raadt aan bij lichtere gronden dit te 
bewerkstelligen onder gebruikmaking van een voorschaar of 
schilkouter, die op 6 à 7 ec.M. gesteld wordt, terwijl bij 
zwaardere grond getweevoord dient te worden, waarbij de 
eerste ploeg tot 6 à 8 c.M. gaat en hierop onmiddellijk de 
tweede volgt, die dezelfde voor verdiept en wel zoo diep 
mogelijk ; tot hoe groote diepte men hierbij gaan kan, hangt 
natuurlijk van lokale omstandigheden af. 
Het is zeker te verwachten, dat deze behandeling den 
parasiet grootendeels onschadelijk maakt, doch het is de 
vraag, of de landbouwers licht zullen overgaan tot een 
dergelijke omslachtige bewerking. Bovendien is het niet 
altijd uitvoerbaar. Op plaatsen, zooals zij in de provincie 
Groningen niet zelden voorkomen, waar de kleilaag zeer 
ondiep is, kan men niet diep ploegen zonder het onvrucht- 
bare zand boven te brengen. 
2e Vruchtwisseling. Het is een vrijwel algemeene 
regel, dat een ziekte des te heviger in een gewas optreedt 
naarmate dit met korter tusschenpoozen op een veld geteeld 
wordt en dat een te vaak telen van een bepaald gewas op 
hetzelfde veld na korter of langer tijd altijd het optreden 
van ziekten tengevolge heeft. Het zou dus te verwachten 
zijn, dat ook de tarwehalmdooder sterker optrad op de 
velden, waar sedert kort tarwe verbouwd werd of waar men 
een stelsel van vruchtwisseling toepast, waarbij de tarwe 
vaak weerkeert. In deze richting zijn echter, zoover 
mij bekend, nooit onderzoekingen gedaan, doch wel heeft 
men bespeurd, dat de aard van de voorvrucht van invloed is 
op de intensiteit, waarmee de ziekte optreedt. Het was 
