— 100 — 
« Bij voorkeur worden de velden aangetast na teelt van 
een vlinderbloemig gewas » werd uit Finsterwolde geschre- 
ven. _« De velden, waar verleden jaar paardeboonen geteeld 
waren, zijn verreweg het ergste aangetast» (Lienden). « Veel 
treedt de ziekte op in tarwe, gezaaid op gerstestoppels » 
(Loppersum). « Sedert jaren herinner ik mij dit verschijn- 
sel en wel op tarwe gezaaid na gerst; tarwe na boonen leed 
hier en daar ook » (Nieuwvliet). « Het ergst is de kruip- 
ziekte na erwtenstoppel » (Maurik). 
Dit zijn eenige van de duidelijkste uitspraken over den 
invloed van de voorvrucht; ook uit de opgaven omtrent de 
gewassen, die in de laatste jaren geteeld waren op de vel- 
den, die wêl resp. niet van de ziekte te lijden hadden, valt 
wel iets af te leiden. In hoofdzaak schijnen dus vlinder- 
bloemige gewassen en gerst als voorvrucht een ongunstigen, 
invloed uit te oefenen. Een verklaring hiervan te geven 
zou ons echter moeilijk vallen. Zooals reeds werd opge- 
merkt, moeten wij aannemen, dat de tarwehalmdooder als 
een zwamweefsel (mycelium) in den grond leeft en dat dit 
zwamweefsel, en niet de sporen, de hoofdbron van infectie 
voor de tarwe zijn. Wij zagen ook reeds, dat twee jaar 
nadat tarwe geteeld was op een akker, de tarwehalmdooder 
daar nog aanwezig is. Hoe heeft de zwam zich in dien 
tusschentijd weten te voeden ? In allen geval niet als para- 
siet (want geen andere gewassen dan tarwe en misschien 
gerst worden door hem aangevallen) maar wel als « sapro- 
phyt », d. w. z. levende van de doode overblijfsels, die zij 
in den grond weet te vinden. Nuis het denkbaar, dat de 
eene stoppel een beter voedsel aan den tarwehalmdooder 
verschaft dan de andere en er aldus meer toe bijdraagt om 
de zwam in leven te houden. Misschien zou dit de reden 
kunnen zijn, waarom na den eenen stoppel de ziekte erger 
optreedt dan na den anderen. Het zou echter ook mogelijk 
