in 
verkeert. Maar zoodra dit niet meer het geval is, komt er 
ook een stilstand in den groei van de zwam. Doorden invloed 
van gezonde, groeikrachtige scheuten wordt de uitbreiding 
van het mycelium geheel gestuit. Daardoor komt het, dat 
we scherpe grenzen opmerken tusschen door de zwam gedoode 
en gezonde twijgen, en zien wij vlak in de buurt van door de 
zwam aangetaste takken, gezonde, krachtige twijgen te voor- 
schijn komen en duurzaam en ongehinderd doorgroeien. 
Daarop hoofdzakelijk berust de genezing die, van zelf bij boo- 
men intreedt na het optreden van door eene zwam veroorzaakte 
epidemiën. 
Bij de beoordeeling van den samenhang tusschen vorst- 
beschadiging en parasitaire ziekteverschijnselen dient men 
ook nog in t’ bijzonder acht te geven op het geval, waar 
men met inwendige beschadiging door vorst te doen heeft. En 
zulke gevallen zijn, komen bijzonder veel voor. Zooals mijne 
proeven met kunstmatig voortgebrachte koude bewijzen, 
bestaat de werking der vorst niet altijd in uitwendig zichtbare 
schade, maar in innerlijke beschadiging der vaatbundels en in 
het splijten van de weefsels. De vaatbundels kunnen in 
dergelijke gevallen gapend vanéén splijten of van het hen 
omgevende parenchym loslaten. Er kunnen zich spleten in 
't parenchym der schors of in het centraallichaam van den 
boom vertoonen; door verschil in spanning kan de schors zich 
van het houtgedeelte, de opperhuid zich van het daaronder- 
liggende parenchym, van de kurk en sklerenchymlagen enz. 
opheffen, waarbij afstervende weefselmassa's ont-staan, in 
welker omgeving dan het gezonde weefsel door het zich 
strekken en door vermeerdering der cellen in velerlei wijze 
daarop reageert. Al deze omstandigheden kunnen dienstig 
zijn om een punt van aangrijping te vormen voor eene parasi- 
taire ziekte. En daarom ben ik de meening toegedaan, dat 
wij vóór alles eene nauwgezette studie van de vorstbescha- 
digingen moeten maken. 
