— 18L — 
krijgt de tabak, nadat ze uit de kweekbak op 't land is overge- 
plant, dus nadat ze eene sterke wortelverwonding heeft onder- 
gaan, in plaats van normale groene, mozaikachtig, donker- 
groen en lichtgroen tot geel gevlekte bladeren. Dikwijls merkt 
men, datde donkergroene kleur uitsluitend langs de aderen 
gaat, terwijl de plekken daartuschen geel-groen zijn. Evenals 
bij de echte-albicatio zijn de gele plaatsen in 't blad dunner en 
hebben zij minder groeikracht, dan de door vergrooting van 
het palissadenweefsel (Koning) meer of min blaasvormig aan 
de oppervlakte komende groene deelen, en zij kunnen dikwijls 
geheel verdwijnen, zoodat de bladeren geheel misvormd en voor 
de tabaksindustrie niet te gebruiken zijn. _ De ziekte breidt zich 
volgens. Koning (« Die Flecken- oder Mosaïkkrankheit des 
holländischen Tabaks » in : « Zeitschr. f. Pflanzenkrankh. » 
1899 S. 65) steeds meer en meer uit in Hongarije, Bessarabië, 
Oost-Indië, enz. Volgens /wanowskt (« Zeitschr. f. Pflan- 
zenkrankh. » 1892 S. 202)moeten twee vormen der ziekte uit 
elkaar worden gehouden : de schadelijke, door het optreden 
van bruine, zelden witte vlekken, gekarakteriseerd, heeft 
Twanowski reeds vroeger als « Pokziekte » van de eigenlijke. 
« Mozaiïkziekte » afgescheiden. 
Op dit onderscheid behoeven we niet nader in te gaan en 
wij brengen hier uit de vele gepubliceerde meeningen over 
de oorzaak der ziekte slechts de twee meestverschillende- 
richtingen en de waarnemingen, waarop zij steunen, ter 
sprake. Steunende op het eerst door Zwanowski ontdekte 
feit, dat de bacteriënfilters het besmettingsvermogen van het 
sap van zieke planten niet verminderen, werden Beyerinck 
en Woods tot de conclusie gebracht, dat het ziektever- 
wekkende agens eene stof moet zijn, die in het plantensap is 
opgelost; terwijl voornamelijk Koning beweert, dat de 
ziekteverwekker, hoewel hij door een’ Chamberlandfilter heen- 
gaat, toch een mikroörganisme zijn moet. De mozaiekziekte 
