20 



Vooreerst dienen wij de vraag te beantwoorden : „Wat is 

 carbolineum ?" Carbolineum wordt uit steenkolenteer of uit 

 houtteer, of wel uit beiden, vervaardigd. Steenkolenteer wordt 

 verkregen uit steenkolen, als bijprodukt van de gasfabrikatie. 

 Behalve het lichtgas, dat ontsnapt, ontstaan bij de verhitting 

 van steenkolen: kooks, steenkolenteer en amoniakwater. Wordt 

 nu steenkolenteer verhit, dan destilleeren verschillende bestand- 

 deelen daarvan bij verschillende temperaturen. Wat overdestil- 

 leert bij temperaturen beneden 150" C, bestaat uit zoogenoemde 

 „lichte teerolie"; wat tusschen 150 en 210" C destilleert, heet 

 „halfzware teerolie"; tusschen 210 en 270' C destilleert de 

 „zware teerolie"; tusschen 270 en 450' C de „anthraceenolie"; 

 bij hoogere temperatuur destilleert er niets meer, maar er blijft 

 eene vaste stof achter, die men „pik" noemt. Op gelijksoortige 

 wijze kan men de houtteer, die uit hout wordt bereid, door 

 verhitting ontleden. — Carbolineum nu wordt, onder toevoeging 

 van verschillende andere stoffen, in hoofdzaken uit onderschei- 

 den teeroliën bereid, die 't zij uit houttecr, 't zij uit steen- 

 kolenteer verkregen zijn. Maar al naarmate de lichte of de 

 meer zware teeroliën voor de bereiding van carbolineum worden 

 gebruikt, en al naar de verschillende stoffen, die worden bijge- 

 voegd, krijgt men produkten van zeer verschillende samen- 

 stelling, welker werking op levende plantendeelen en op insekten 

 uit den aard der zaak zeer kan uitéénloopen. 



Dr. Rüd. Aderhold, de te vroeg overleden Directeur der 

 „Kaiserl. Biologische Anstalt für Land- und Fordwirtschaft" 

 te Dahlem bij Berlijn, aan wiens artikel in de „Deutsche Obstbau- 

 zeitung" (1905, Heft 22) ik enkele bijzonderheden omtrent het 

 carbolineum ontleen, haalt uit het werk van Thenius, „Die 

 technische Verwertung des Steinkohlenteers" twee recepten 

 voor de bereiding van carbolineum aan. Het eerste luidt: drie 

 deelen uitgedampte houtteer en één deel uitgedampte steen- 

 kolenteer worden met colophonium (hars) samengesmolten, en 

 vervolgens gemengd met vijf deelen zware steenkolenteerolie 

 en acht deelen zware en twee deelen lichte houtteerolie. — Het 

 andere recept luidt aldus: Van een mengsel van één deel 

 steenkolenteer en drie deelen houtteer wordt 24 — 30 "/.. lichte 

 en zware teerolie afgedestilleerd; de zware olie wordt met 

 bijtende natron gereinigd; bij 30 deelen van deze gereinigde 

 zware teerolie worden 2,5 deelen van de afgedestilleerde lichte 

 teerolie gevoegd, alsmede 8 deelen bruin colophonium, 0,5 deel 

 asphalt en 0,5 deel lijnolievernis. — Zoowel het produkt, dat 

 volgens het eerste recept wordt verkregen, als dat hetwelk 



