141 
bleek ook, dat in Engeland reeds een Claviceps-soort op m a n- 
nagras als een afzonderlijke soort beschreven was, onder 
den naam Claviceps Wilsoni. 
Zoo ontdekte dus deze waarnemer, bij zijn onderzoek naar 
biologische rassen, in de eerste plaats het voorkomen van een 
soort, die tot nu toe in Duitschland over het hoofd gezien was, 
omdat de morphologische verschillen zoo gering zijn. Bovendien 
vond hij ook bij de echte Claviceps purpurea eenige min of 
meer duidelijk gespecialiseerde rassen. Het zou te ver voeren 
op alle bijzonderheden in te gaan; ik wil slechts enkele dingen 
nog aanstippen: het door FRANK geuite vermoeden bleek niet 
in alle opzichten juist te zijn. Zoo bleek b.v. het door FRANK 
genoemde Engelsche raaigras, (Lolium perenne), dat volgens 
hem een bron van besmetting voor de rogge zou zijn, in dit 
opzicht volkomen onschuldig. Deze veronderstelling, die later 
in verschillende handboeken werd overgenomen, is niet in 
overeenstemming met de feiten. In geen enkel geval gelukte 
het STAEGER met sporen van de raaigras-zwam rogge te infec- 
teeren en van de 14 andere grassoorten, kreeg hij alleen bij 
een viertal Lolium-soorten een beslist positief resultaat, terwijl 
deze parasiet zich bovendien in sommige gevallen op Bromus 
erectus liet overbrengen. Hij komt dus tot de conclusie, dat 
wij hier te doen hebben met een afzonderlijk ras, — 
men zou ’t het Lolium-ras kunnen noemen —; morphologische 
verschillen zijn hier tot nu toe niet gevonden, zoodat het als 
een zuiver biologisch ras is op te vatten. 
Hetzelfde schijnt het geval te zijn met het ras van hetstraat- 
gras, Poa annua, dat zich, volgens latere onderzoekingen ') 
op geen enkele andere grassoort liet overbrengen. 
Van verschillende andere grassen echter bleek de schimmel 
zonder de minste moeite op de rogge over te brengen en om- 
1) R.STAEGER, Zur Biologie des Mutterkornes, Centralblatt für Bakterio- 
logie und Parasitenkunde Abt. Il Bd. 20, 1908. 
