— 65 — 



ongemeen talrijk waren, n.1. in do tweede week van Juli en 

 in de laatste week van die maand. In de tweede periode, 

 toen het gewas, al naar den tijd van zaaien en planten, tot 

 stronkjes van ongeveer 8 inill. dikte of tot gevormde kool- 

 kroppen was aangegroeid, leverden de velden een treurigen 

 aanblik op. De bladeren waren « doorhageld », zooals de 

 boeren zeggen. Inderdaad, de beschadiging ziet er uit, of er 

 flinke hagelkorrels of erwten door de bladeren zijn geschoten, 

 en of de meeste gaten op de wijze van een schuttersschijf 

 zijn dichtgeplakt. Dikwijls laten n.1. de rupsjes een der 

 twee opperhuiden van het blad zitten, zoodat een vliesje het 

 gat afsluit. Meestal, maar niet altijd, is dit de boveinhuid, 

 want de jonge rupsjes komen op de onderzijde van de bla- 

 deren uit en laten zich niet lang nooden. 



Er waren velden aan den Langendijk, maar vooral vele 

 in de omstreken van Enkhuizen, waar men stronken zag, 

 bezet met bladstelen, die nog slechts eenige zeefvormig door- 

 boorde bladresten droegen, als flauwe aanduiding, hoe het 

 gewas had kunnen zijn. Xeemt men in aanmerking, dat 

 daarbij op sommige plaatsen de ziekte der « vallers », (zie 

 den vorigen jaargang, blz. 107), op andere die der « draai- 

 harten » (waarop ik nader in dit tijdschrift terugkom) op- 

 trad, dan zal men moeten toegeven, dat het jaar 1905 minder 

 reden tot tevredenheid gaf aan de Hollandsche koolboeren, 

 dan zijn voorganger. 



Plutella crucifcrarum is een insekt, dat alle jaren in ons 

 land op vele plaatsen vrij algemeen te vinden is op Brassica- 

 soorten, muurbloemen en andere gecultiveerde crucifeeren ; 

 maar zulk een sterke vermenigvuldiging als wij in 1905 

 zagen, is een zeldzaam geval. Miss Ormerod, de bekend- 1 

 Engelsche entomologe, zegt hieromtrent in haar rapport 

 over 1891, dat 1837, 1851 en 1891 zulke jaren zijn geweest 

 voor Engeland. Zij heeft in dat laatste jaar uitvoerige 

 informaties gewonnen, waarop ik aanstonds terugkom. 5 



