— 20 - 



Zeer hevig woedde de plaag te Grootebroek, en wel 

 hoofdzakelijk in reuzen-bloemkool. 



Daar,zooals wij reeds zagen, de galmuglarve zich in den 

 bodem verpopt, is het eenigszins begrijpelijk, dat de kwaal 

 op de drogere, zandige gronden bij St Pancras meer voor- 

 komt, dan op de zwaardere kleigronden met relatief hooge- 

 ren waterstand van het Oudkarspeler gebied. Hieruit is het 

 ook te verklaren, dat in den Daalmeerpolder, waar de grond 

 veel zwaarder en vochtiger is dan daarbuiten, de draaihar- 

 tigheid niet voorkomt, in scherpe tegenstelling met de aan- 

 grenzende streken. Ook in den Vroonermeer, waar de grond 

 vochtiger is dan te St. Pancras, heeft men geen last van de 

 ziekte. Dit zijn duidelijke voorbeelden van den invloed, dien 

 de bodemgesteldheid op het optreden ervan heeft. Men zou 

 geneigd zijn aan te nemen, dat de draaihartigheid gebonden 

 is aan droge en zandige gronden bij het lezen van deze waar- 

 nemingen, verricht in 1905. Toch moet men hierby voor- 

 zichtig zijn. Want het jaar 1906 heeft geleerd, dat de 

 draaihartigheid overal in den Geestmerambacht hare offers 

 eischen kan. Het oogstoverzicht van 15 Juli 1906 vermeldt, 

 dat de geheele Noord-Hollandsche koolstreek sterker dan ooit 

 was aangetast door draaihartigheid. In Limburg werd dat 

 jaar over « slechte harten » in de kool geklaagd. Dit 

 bleek dezelfde ziekte te zijn. Voorts werden draaiharten 

 waargenomen bij Apeldoorn, bij Arnhem, en op de terreinen 

 van het Instituut voor Phytopathologie teWageningen. Hier 

 traden zij van af den 19" Juni op. De Heer G. De Geus be- 

 richtte mij uit Oberhausen bij Wcsel, dat daarin 1906 haast 

 elk stuk koolveld draaihartige planten droeg. Goethe te 

 ( -eisen hei in had trouwens ;il in l'.MIOziekte verschijnselen in de 

 kool opgemerkt, die lol do draaihartigheid moeten worden 

 gerekend (Bericht der ECönigl. Lehranstalt rui- Wein-, Obst-, 

 uii'l Gartenbau zu Geisenheim a. Rh. fijrdas Jahr 1900/01,), 



