— 108 - 



in planten, van welhe de sapstroom gestoord is. Zoo luidt 

 de stelling, die de in het begin van dit opstel in 't kort 

 besproken waarnemingen mij opdrongen, en die door 

 experimenteel onderzoek moest worden bewezen. 



Van te voren was door microscopisch onderzoek en 

 door kweekproeven met steriel uitgesneden stukjes van het 

 kankerachtige weefsel vastgesteld, dat geen ander organisme 

 eerder en verder in de zieke plekken doordringt, dan 

 Phoma oleracea Sacc; ook was de morphologie van deze 

 zwam bestudeerd (waarbij o. a. bleek, dat Phoma Brassicae 

 Delacroix inderdaad identiek met Phoma oleracea Sacc. is. 

 Hiervoor moet ik naar het uitvoerige stuk in de Verhande- 

 lingen van de Hollandsche Maatschappij der Wetenschappen 

 verwijzen). Verder was door voorloopige proeven aange- 

 toond, dat de kanker een besmettelijke ziekte is, dus dat zij 

 van de kankerplekken overgaat op de gezonde bladeren en den 

 stam van afgesneden of, om zoo te zeggen, « rijpe » kooien. — 



Om nu uit te maken in hoeverre Phoma oleracea de 

 oorzaak van het vallen en van den kanker mag worden 

 genoemd, werd de zwam in reincultuur gekweekt. Van 

 de in zulk een reincultuur gegroeide pykniden werden 

 de sporen, in droppels water gesuspendeerd, uitgezaaid op 

 de bladeren en de snijwonden van kooien, die in vochtige 

 omgeving werden bewaard. Het bleek, dat de kiemhyphe 

 zoowel in de huidmondjes (zie (ig. 46, PI. V), als aan de 

 snijvlakte kan binnendringen, en dat zij, tusschen de cellen 

 van de voedsterplant doorgroeiend, kankerachtige plekken 

 teweegbrengt. Alleen bij « rijpe» kooien gelukte deze 

 infectieproef; gave, groeikrachtige planten worden in 't ge- 

 heel niet geïnfecteerd; ook niet zeer jonge, kiemplanten, van 

 welke men zou kunnen verwachten, dat zij nog onvoldoende 

 gehard zijn tegen den aanval v;m de zwam. Opzettelijke 

 proeven bewezen mij dit; zaad werd b. v. geïnfecteerd en te 



