38 



Bij JuDEicH UND NiTSCHE ^) vind ik de mededeeling, dat 

 het soms voorkomt, dat de oude naalden worden aangetast vóór 

 de jonge naalden geheel opgevreten zijn. 



Dat de jonge gestreepte dennenrupsen vaak beginnen met een 

 groot stuk van de jonge naalden af te bijten (zie PI. IV. fig. 9), 

 zoodat de bodem met groote massa's stukken van naalden be- 

 dekt wordt, dit kon ook ik bij gelegenheid van vroegere plagen 

 constateeren, o.a. bij gelegenheid van eene vreterij in dennen- 

 bosschen tusschen Otterloo en Ede in 1889 en van eene dergelijke 

 vreterij eenige jaren later in de buurt van Harskamp. In 1919 

 had ik tot mijn spijt in 't begin van de plaag geen gelegenheid, 

 aangetaste dennenbosschen te bezoeken. 



Toch schijnt dat afbijten van de grootste stukken der jonge 

 naalden door de jonge rupsen althans niet geregeld voor te komen 

 Immers andere schrijvers dan Wttewaall maken van deze 

 eigenaardigheid geen afzonderlijke melding. 



Volgens laatstgenoemden schrijver vreten de jonge rupsen, 

 nadat zij de grootste helft van de jonge naalden hebben afge- 

 beten, niet alleen de basale gedeelten van deze naalden op, maar 

 Wttewaall zegt, dat zij zich ook geheel invreten in de scheede, 

 die de beide naalden omvat; m.a.w. dat de tusschen de twee 

 naalden zittende knop door hen wordt vernield. Die op het ein- 

 de van de als regel kort blijvende takjes tusschen de beide naal- 

 den gezeten knoppen zijn in gewone omstandigheden voor den 

 boom van geen beteekenis, omdat zij zich dan niet verder ont- 

 wikkelen. Maar in abnormale omstandigheden, bijv. wanneer 

 de eindknop van de scheut en de vlak daaronder in een krans 

 geplaatste knojipen door de dennenknoprups {Retonia turionana) 

 zijn uitgevreten, ■ — wanneer deze knoppen zijn doodgegaan of 

 door de eene of andere oorzaak in 't volgende jaar niet tot eene 

 scheut uitgroeien, — dan krijgen gewoonlijk de anders rustend 

 blijvende knoppen tusschen de twee naalden eene belangrijke 

 beteekenis voor den boom. Deze knoppen groeien tot scheuten uit. 

 „Scheidentriebe" noemen de Duitsche houtvesters deze scheuten, 

 omdat zij ontstaan binnen de scheede, die de basis der naalden 

 omvat. Die „scheedescbeuten", zooals wij ze zullen noemen, dra- 

 gen naalden, zoodat in den nazomer of in 't volgende voorjaar 

 door de vorming van zoodanige scheuten weer assimilatie moge- 

 lijk wordt bij een boom, waarvan in het voorjaar alle naalden 

 waren afgevreten. En nu heb ik verschillende bosschen op de 

 hooge Veluwe, onder Ede, bij Doorn en Maarsbergen, die ik in 

 den voorzomer geheel kaalgevreten zag, zoodat zij geheel dor 



1) Judeich und Nitsche; t.a.p. bl. 932. 



