74 



De rupsen en poppen worden op groote schaal gegeten door 

 kraaien, roeken en meerkoUen of Vlaamsche gaaien ; naar de 

 Heer Oudemans mij meedeelde, ook soms door kauwen, maar 

 nog meer door spreeuwen. De spreeuwen komen, naar de Heer 

 W. H. DE Beaufort mij meldde, reeds in de vroegte, tusschen 

 5 en 6 uur 's morgens, in groote zwermen naar de bosschen, 

 waar zich gestreepte dennenrupsen bevinden. Dan zoeken zij 

 eerst groote menigten rupsen uit de kronen weg; hebben zij 

 daar zooveel mogelijk alles weggehaald, dan begeven zij zich 

 naar den bodem, waar zij de daar rondloopende rupsen op- 

 pikken, en verder met den snavel de strooisellaag of het mosdek 

 op den grond doorboren om daar de rupsen, eventueel de 

 poppen, weg te halen. Rondom den voet der dennenboomen 

 zitten de meesten van deze insekten; de spreeuwen weten dat, 

 want daar gaan ze bij voorkeur allen naar toe; ze vechten zelfs 

 om de beste plaats, n.1. om die waar het meest te halen is. 

 Ook fladderen zij langs de stammen loodrecht omhoog en f)ikken 

 de opklimmende rupsen, als die er zijn, zoo mede vermoedelijk de 

 poppen der nonrups. — Behalve van den Heer De Beaufort ver- 

 nam ik nog van vele andere waarnemers, dat de spreeuwen een 

 buitengewoon groote rol spelen bij de verdelging van den dennen- 

 uil, 't zij in den toestand van rups of in dien van pop. Zoo schreef 

 mij de Heer Dinger te Lunteren: „Op de aangetaste bosschen 

 zijn duizenden en duizenden spreeuwen neergedaald, die de rups- 

 sen wegpikken. Men kan ze niet gemakkelijk naderen, maar als 

 een wolk streken zij over de boomen." 



De Heer Dr. J. Th. Oudemans schrijft mij : „Ook bij mij 

 vervulden de spreeuwen de hoofdrol. Ik heb opgemerkt, zoowel 

 bij mij als ook elders, dat de spreeuwen vooral daar zich op- 

 hielden, waar de grens was tusschen de kaalgevreten en de nog 

 volop groene boomen. Ik vermoed dat daar de rupsen, die dus 

 volop te eten hadden, den vogels het best smaakten. De half 

 uitgeteerde rupsen werden blijkbaar versmaad, zoo lang er wel 

 doorvoede in overvloed waren." 



Bij gelegenheid van het bezoek, dat ik op 29 Juli j.1. met 

 den Heer Tutein Nolthenius aan verschillende bosschen op 

 de Veluwe bracht, zag ik op verschillende plaatsen de ontel- 

 bare massa's gaten, die door de spreeuwen met den snavel in 

 den bodem waren geslagen. Soms ziet men spreeuwen langs de 

 dennenstammen omhoog fladderen om de daarlangs kruipende 

 rupsen op te pikken. — Naast de spreeuwen eten ook de roeken 

 énorm veel gestreepte dennenrupsen, die zij zoowel uit de kronen 

 der boomen, als onder 't mos en strooisel weghalen. Zij kunnen 

 evenals de spreeuwen, in dezen een groote rol spelen, omdat ook 



