75 



zij zich in troepen in de aangetaste dennenbosschen begeven. 

 Zwarte kraaien en meerkollen, die zich niet in legers of legertjes 

 vereenigen, hebben natuurlijk als verdelgers van de dennenrups 

 minder beteekenis. Toch hielden de meerkollen, naar de Heer 

 W. H. DE Beaufort mij meedeelt, geweldig onder de rupsen 

 huis, naar hij veronderstelt, voor de voedering van het tweede 

 broedsel hunner jongen. — In den winter kwamen koppels bonte 

 kraaien op de poppen af. — Ook boschduiven aten, volgens den 

 Heer De Beaufort heel wat rupsen. — Verder laten zich vooral 

 de vinken niet onbetuigd als verdelgers van deze rupsen. — 

 Zooals bekend is, eten ook de kippen gaarne dennenrupsen, die 

 zich op den bodem bevinden, of daarin reeds ter verpop f ing 

 zijn weggekropen; ook de poppen halen zij uit den grond, uit 

 het strooisel of onder het mosdek weg. Daartoe krabben zij op 

 hare eigenaardige manier de bedekking van den grond weg. 

 Meer dan eens heeft men getracht kippen bij de bestrijding van 

 de dennenrupsenplaag te hulp te roepen. 



Nu troffen de Heer Tutein Nolthenius en ik in een der 

 Veluwsche bosschen eene plek aan, waar blijkbaar door een 

 hoenderachtigen vogel de bodembedekking was weggekrabd, 

 en de daaronder zich bevindende rupsen waren weggehaald. 

 Aan kippen viel op deze enkele eenzame plek midden in 

 het bosch nauwlijks te denken, zoodat wij meenden te moeten 

 aannemen, dat hier een paar korhoenders aan 't werk geweest 

 waren. Daar fazanten midden in uitgestrekte dennenbosschen 

 minder worden aangetroffen, dachten wij aan deze vogels niet. 

 Echter schrijft mij de Heer De Beaufort: „In de Utrechtsche 

 bosschen, waar de fazant veelvuldiger voorkomt, behoort deze 

 tot de ijverigste verdelger der poppen. Ook nu nog (Februari) 

 trof ik, vooral in de holle dennenbosschen, fazanten aan waar 

 ze anders nooit te vinden zijn, en treft men veelvuldig het 

 bovendek omwoeld aan." 



Onder de zoogdiereji, die op den bodem rondloopende en 

 onder 't mos of het strooisel of in den grond weggekropen rupsen 

 en ook poppen verdelgen, moeten in de eerste plaats de wilde 

 varkens worden genoemd. Het aantal dennenrupsen en poppen, 

 dat door deze dieren wordt verdelgd, is zeer groot; men heeft 

 dan ook herhaaldelijk het indrijven van gewone tamme varkens 

 in de bosschen aangeraden als een middel om een dennenrupsen- 

 plaag tegen te gaan. Onmogelijk is het niet, dat tot het niet 

 voorkomen van de plaag op de Veluwsche domeinen van H.M. 

 de Koningin en van Z.K.H. Prins Hendrik de aanwezigheid 

 van vele wilde varkens heeft meegewerkt. — Verdere zoogdieren, 

 die soms vele rupsen en poppen van den dennenuil verdelgen, 



