217 



op de geïnfecteerde plaatsen eerst eene geelachtig groene, later 

 eene geelbruine kleur. Op verschillende plaatsen aangetaste 

 bladeren groeien niet meer en sterven veel te vroeg af. Dat door 

 het klein blijven en vroeg afsterven van de bladeren de wortels, 

 waarom het gewas eigenlijk wordt geteeld, niet tot volle ont- 

 Avikkeling komen en slechts geringe handelswaarde krijgen, 

 ligt voor de hand. 



Cystopus Tragopogonis tast niet alleen de gewone (zwarte) 

 schorzeneer en de witte schorzeneer aan, maar ook verschil- 

 lende in 't wild groeiende Samengesteldbloemige planten. De 

 laatste omstandigheid is oorzaak dat er elk jaar weer gelegen- 

 heid bestaat dat onze schorzeneeren van die wilde planten 

 uit kunnen worden besmet. Wanneer de weersomstandig- 

 heden er naar zijn, wordt dit gewas dan ook telkens weer aange- 

 tast. Vochtig en tegelijk warm weer, — dezelfde weersgesteldheid, 

 die het optreden van de aardappelziekte in de hand werkt, — 

 bevordert ook het verschijnen van de witte roest der schorze- 

 neeren. 



Het lag voor de hand, tegen de laatstbedoelde ziekte het 

 zelfde middel te beproeven, dat tegen de gewone aardappelziekte 

 met zooveel succes wordt aangewend, n.1. de bespuiting met 

 Bordeauxsche pap; immers de Phytophthora infestans, die de 

 aardappelziekte veroorzaakt, behoort tot de zelfde groep van 

 zwammen als de Cystopus Tragopogonis der schorzeneeren. 



Ik heb op mijn proefveldje bij het Instituut voor Phyto- 

 pathologie te Wageningen zes malen de Bordeauxsche pap 

 aangewend als bestrijdingsmiddel der bedoelde schorzeneeren- 

 ziekte; en telkens met meer of minder succes. Het is mij 

 gebleken, dat men om kans te hebben, de ziekte met vol- 

 doend succes te bestrijden, aan 't spuiten moet gaan zoodra 

 deze begint zich te vertoonen. Wacht men daarmee tot de kwaal 

 reeds verreweg de meeste planten en wel sommige reeds vrij 

 ernstig heeft aangetast, dan wordt het succes van de besproeiing 

 gering : de kwaal komt wel gedurende eenigen tijd tot staan, maar 

 zij verdwijnt niet geheel, en de nieuw gevormde jonge bladeren 

 worden spoedig weer ziek. Zelfs wanneer men er. zoodra de ziekte 

 zich begint te vertoonen, dadelijk bij is geweest, het gewas te 

 bespuiten, dan moet men toch — wanneer het vochtige warme 

 weer blijft aanhouden — nog meer* bespuitingen laten volgen. 

 Als het weer gedurende het grootste gedeelte van het seizoen 

 het optreden van de kwaal in de hand werkt, dan heeft men alleen 

 een voldoend succes wanneer men de eerste bespuiting uitvoert 

 dadelijk bij het eerste optreden der ziekte, en vervolgens in 

 het zelfde seizoen nog minstens twee bespuitingen laat volgen. 



