83 



met een zekere „vatbaarheid" van de plant; en ten slotte 

 ScHLEiDEN, de geniale grondlegger van de cellenleer, die de 

 oorzaak van „brand" zocht (1850) in een abnormaal, door 

 verkeerde of te rijke voeding te voorschijn geroepen groeiproces 

 dat dus alleen door een veranderde voedingswijze der plant 

 kon genezen worden, zoodat aan de zwam geen beteekenis 

 werd toegekend. 



Merkwaardig is het te zien, dat zoo groote figuren als 

 ScHLEiDEN en Unger, aan wie op andere botanische gebieden 

 zoo uitnemende ontdekkingen en theoriën te danken zijn, zich 

 ondanks het werk van anderen, zoo hebben vergist. Want 

 reeds spoedig na Persoons publicatie, waarin dezwamnatuur 

 der Ustilago's (hij bracht ze nog bij Uredo) vastgesteld werd, 

 kwamen van alle zijden mededeelingen over de besmettelijkheid 

 der ziekte, die door Schleiden, Unger en Meijen ontkend 

 werd. Toch is deze ontkenning wel te begrijpen, indien we in 

 het oog houden, dat een brandaar geen andere aren op hetzelfde 

 veld besmet, waarom dan ook Kühn, die wel degelijk wist, 

 dat de brand eene infectieziekte is, welke door zwammen wordt 

 veroorzaakt, toch in zijn bekend handboek : „Die Krankheiten 

 der Kulturgewachse" (1858 p. 82) zegt: „Men vindt ook op 

 hetzelfde bed, dat zelfs in de ergste gevallen niet alle aren brand 

 vertoonen . . . zoodat dus van een besmettelijkheid van den 

 brand in de beteekenis, die men gewoonlijk bij besmettelijke 

 ziekten aan deze uitdrukking hecht, geen sprake is". Door 

 Banks (1805), Decandolle (1807), Link (1809) werd de korrelige 

 inhoud der sporen als smetstof beschouwd, die uit de gebarsten 

 spore hetzij door de huidmondjes, hetzij door de worteltoppen 

 in de plant opgezogen en verspreid zou worden. De juiste weg 

 werd hierbij ingeslagen door Prévost (1807), die de belangrijke 

 ontdekking deed, dat de sporen niet barsten, maar kiemen met 

 een kiembuis, en zich dus in hun ontwikkeling gedroegen 

 overeenkomstig de sporen van andere schimmels. Wel meende 



