dat de vlekjes vaak inéén vloeien tot lange, ingezonken, lichtgele 

 of lichtbruine strepen, — laat zich gemakkelijk daardoor ver- 

 klaren, dat de op de bladschijf liggende dauw- of regendroppels 

 naar deze middennerf toevloeien, en daarheen de conidiën 

 voortbewegen. De basis van de bladeren, waarheen ten slotte 

 het water afvloeit, is dan ook gewoonlijk het allersterkst aangetast. 



Bij de bladeren van de eigenlijke „krop" ziet men gewoonlijk 

 de lichtgeelbruine vlekjes hoofdzakelijk aan den bladrand; dit 

 komt wel doordat de bladeren van het inwendige der kroppen 

 met hunne basale gedeelten altijd dicht aaneensluiten en alleen 

 de blandranden meer vrij uit staan, zoodat gewoonlijk hoofd- 

 zakelijk daarop de conidiën terecht komen. 



Uit het feit, dat de buitenste of onderste bladeren het eerst de 

 vlekken vertoonen, schijnt men — zooals ik boven deed uitkomen 

 — te mogen afleiden, dat de besmetting van den grond uitgaat. 

 In welken toestand echter de zwam in den grond overblijft, is niet 

 bekend; men heeft van Marssonia Ponattoniana nog niet den 

 ascosporen voortbrengenden vorm ontdekt, en weet dus niet of 

 deze zwam in den vorm van perithecium overwintert dan wel 

 in een anderen toestand. Maar het is wel moeilijk anders denkbaar 

 dan dat zij overwintert op of in doode andijviebladeren of in 

 de resten daarvan, die op den grond zijn gevallen of onder- 

 gespit zijn. Natuurlijk kunnen kleine gedeelten van aangetaste 

 andijviebladeren, die door de inwerking der zwam geheel zijn 

 vergaan, als zij later bij droogte ineengeschrompeld zijn, 

 gemakkelijk door den wind van de eene plaats naar de andere 

 worden voortgedreven, of op' andere wijze worden voortbewogen; 

 zoodat besmetting van den bodem met de kiemen van Marssonia 

 Panattoniana ook kan optreden op plaatsen, waar geen andijvie 

 of sla werd geteeld. Mogelijk is het ook, dat de bedoelde zwam, 

 behalve op sla en andijvie, ook nog leeft op andere, bijv. op in " 

 wild levende Composieten, en dat de kiemen der zwam van zulke 

 planten overgaat op andijvie of sla, zoodat daardoor de ziekte 



