— 72 — 



jonge plantjes van veredelde vruchtboomen te krijgen. Boom- 

 kweekers in den eigenlijken zin des woords zijn hier nog 

 niet, ik ben ook niet zeker, of die hier wel een bestaan 

 zouden vinden, want hoe moeielijk het ook is om aan goede varië- 

 teiten van vruchtboomen te komen, zooveel te gemakkelijker is 

 het hier in 't algemeen om jonge vruchtboomen te krijgen. Het 

 gelukkig klimaat speelt ons hier parten, want overal ontkiemen 

 de vruchtenzaden, indien zij op eene plaats terechtgekomen 

 zijn waar zulks mogelijk is. Van de soorten echter, die men 

 krijgt, als van dit overal te verkrijgen materiaal gebruik ge- 

 maakt wordt, weet men niets, het is bloot toeval, indien er 

 goede onder zijn. 



Het is bekend genoeg, dat bij de vermeerdering van vere- 

 delde soorten geen gebruik van het zaad gemaakt mag wor- 

 den, het is noodig ze op eene andere wijze te vermenigvul- 

 digen. De voorbeelden liggen ook hier voor de hand, zaai 

 de zaden uit van de grootvruchtige, ronde of ovale saw wam7Za, 

 gij hebt de meeste kans planten te krijgen, die slechts kleine 

 vruchten voortbrengen ; evenzoo gaat het bij de betere soorten 

 djeroeks, mmboefan en nog andere. Al deze vruchtboomen 

 moeten dus op eene andere wijze vermeerderd worden, waar- 

 . schijnlijk is hier het beste door tjankok. Ook uit den plan- 

 tentuin worden jaarlijks aanzienlijke hoeveelheden zaden en 

 jonge plantjes van vruchtboomen verzonden ; ofschoon er wel 

 opgelet wordt, dat niet de minder goede soorten verspreid 

 worden, kan het niet anders, of die plantjes zijn alle uit zaad 

 verkregen. Want om door tjankokkans of op andere wijze 

 gekweekte plantjes van veredelde vruchtboomen in zoo grooten 

 getale te kweeken, daarvoor zoude eene formeele boomkwee- 

 kerij hier moeten bestaan, er zouden daarvoor eene aanzienlijke 

 uitbreiding van terrein en personeel noodig zijn, waaraan voor- 

 eerst wel niet te denken valt. 



Hoe gaat het hier thans ? In de eerste plaats moet men ver- 

 trouwen op inlanders, die nu en dan wel tjankokkans te koop aan- 

 bieden, maar ik behoef er niet op te wijzen, hoe onbetrouwbaar 

 deze bron is. Eene betere manier om aan goede vruchtboomen 



