— 185 — 



Een tweede verslag over dit onderzoek, uitmakende eene 

 verhandeling van bijna honderd paginas, is thans verschenen. (*) 



Men vindt er, met groote nauwkeurigheid, een aantal 

 zorgvuldig gedane experimenten in beschreven, die over niet 

 minder dan 6 achtereenvolgende jaren hebben geloopen. Dr. 

 PiTCH en zijne assistenten experimenteerden met : wintertarwe, 

 wintergerst, zomergerst, haver, suikerbieten en duivenboonen. (2) 



Het hoofdresultaat van alle proeven te zamen was, dat bij 

 toevoer van salpeterzure zouten aan het wortelstelsel, de ge- 

 noemde cultuurgesvassen zich veel beter ontwikkelden en be- 

 langrijk grooter oogsten gaven, dan wanneer ammoniak-ver- 

 bindingen aan de wortels werden toegevoerd. 



Hoe zoude het zich nu laten verklaren, dat de vorm, waar- 

 in gebonden stikstof ter beschikking der wortels wordt gesteld, 

 van zoo grooten invloed is op de ontwikkeling der planten, 

 wanneer deze inderdaad in staat zijn de vrije stikstof der lucht 

 in eenigszins beteekenende hoeveelheid, op te nemen. Deze 

 vraag doet zich andermaal met klem op, na het lezen der uit- 

 voerige verhandeling van Dr. Pitch; eene verhandeling, die 

 trouwens ook in andere opzichten uitkomsten inhoudt, die zich 

 niet laten rijmen met Frank's hypothese. 



De hypothese wordt echter niet alleen indirect maar ook 

 direct bestreden, dat wil zeggen : er wordt aangetoond, dat zij 

 niet in overeenstemming is met de uitkomsten van opzettelijk 

 tot hare toetsing ondernomen proeven. 



Zoo hebben ScHLOESixa en Laurent in 1891 en.lS92geene 

 assimilatie van vrije stikstof kunnen constateeren bij speciaal 

 daartoe gedane experimenten met de volgende planten : haver, 

 topinambour, tabak, kers, mosterd, kool, spergel en aardappelen. 



Zeer onlangs nu is een tweede onderzoek bekend geworden, 

 waarvan de resultaten geheel in strijd zijn met Frank's 

 inzichten. Het is gedaan door een ]^ederlander. Dr. J. P- 

 LoTSY, thans geplaatst aan de JoHxs Hopkins Uxiversity te 



(i) Die Landwirthschaftl. Versuchsstationen. B. d. XLII. Heft 1 en 

 2, 1893 

 (2) De boonen werden gecultiveerd zonder wortelknoUetjes. 



