— 233 — 



want niet alleen leeken, maar zelfs ook vakmannen zondigen 

 niet zelden tegen deze hoogbelangrijke en eenvoudige voorschriften 



§ 11. De bosch-etikette is naar vorm en inhoud zeer ver- 

 schillend. Zij regelt zich geheel naar de omstandigheden : 



1" of zij bevat alleen volgnummer en datum met vermelding 

 of de plant een boom, heester, liaan of kruid is; 



2« of zij bevat ook nog opgave van groeiplaats, inlandschen naam 

 en naam van den verzamelaar ; 



3« of zij bevat, behalve de sub 1 en 2 vermelde gegevens, ook 

 nog aanteekeningen over zeehoogte, geaardheid der sta.ndplaats 

 (droog, moerassig, enz.), gebruik, kruinhoogte, stamdiameter, stam- 

 en kroonvorm, geaardheid, kleur, reuk en smaak van schors, bloe- 

 men, vruchten en bladeren, habitus, veelvuldigheid van voorkomen. 



Als bijlagen zijn hierbij (zie bladzijde 251) een paar modellen van de 

 door mij bij het mij opgedragen onderzoek naar de boschboomflora van 

 Java gebezigde etiketten gevoegd, en daarvan de eerste drie, welke het 

 meest gebezigd worden, ingevuld voor dezelfde plant in drie gevallen. 



In het eerste geval was slechts zeer weinig tijd, in het 

 tweede geval iets meer doch ook zeer weinig tijd beschikbaar, 

 terwijl in het laatste geval voldoende tijd was tot het maken van 

 uitvoeriger aanteekeningen. Het hangt er dus geheel van af of 

 men veel of weinig tijd heeft welke etikette men bezigt. 



§ 12. Hoe weinig tijd men ook moge hebben (bijv. op een 

 expeditie, waar botanische studiën bijzaak zijn) toch moet men er 

 naar streven om steeds ook groeiplaats, naam en den verzamelaar 

 en aard van de plant (boom, liaan, enz.) te vermelden en zoo 

 eenigszins mogelijk enkele der belangrijkste sub 3 genoemde gegevens 

 te noteeren (bijv. kruinhoogte, stamvorm, gebruik, habitus, kleur 

 en reuk van de bladereu, bloemen en vruchten). 



Men bedenke, dat de waarde van een herbarium vooral van 

 tropische planten, zeer verhoogd wordt door de aanteekeningen 

 naar de levende plant; en zulks omdat vele reizigers der tropen 

 zich tevreden gesteld hebben met het inzamelen van herbarium 

 zonder voldoende aanteekeningen als hierboven bedoeld zijn. 



De botanische studie van een groot deel van den Maleischen 

 archipel is thans reeds in de phase getreden, waarin van de meeste 

 plantensoorten de gedroogde bladeren, bloemen en vruchten in 

 een der herbaria (Leiden, Buitenzorg, Kew, Berlijn) vertegenwoor- 

 digd zijn, terwijl aanteekeningen over gegerens, die men alleen in 



