— 388 — 



geen sporangiën ontwikkelen, ontstaan er bladachtige organen, 

 die op een trechter gelijken, en in de verdieping daarvan zijn 

 de sporenhouders geplaatst, in dit geval zijn de sporen aan den 

 bovenkant van het blad gelegen, hetgeen hoogst zelden voor- 

 komt. Zij zijn ook veel beter aan de onderzijde, zij zijn daar 

 tegen zonnestralen, regen en andere nadeelige invloeden 

 beschermd. In de meeste gevallen zijn zij nog beschut door 

 een laagje cellen, die de sporangiën bedekken, het z.g. huidje 

 indusium zooals bij Polgstichum, of er breiden zich kleine over 

 elkander liggende schubjes over uit zooals bij Gleichenia, Lygo- 

 dium en DavalUa, Somtijds is de rand van het blad omgebogen 

 en bedekt dan de sporangiën^ kortom er heerscht hier eene groote 

 verscheidenheid, die met de klimatologische omstandigheden 

 van de groeiplaatsen en ook met andere oorzaken te zamenhangen. 



Ook de Adiantums^s dragen sporen op de achterzijde van 

 het loof; door middel van deze sporen zijn wij in staat ze te 

 vermenigvuldigen. Indien men potten met Adiantum's een tijd 

 lang op dezelfde plaats laat staan, komen er gewoonlijk van 

 zelf tal van plantjes in de nabijheid der oude planten op. 



In dit geval is men echter niet zeker van de soorten, wij 

 gaan daarom op eene andere wijze, die ik vroeger al eens be- 

 schreven heb, te werk. 



Het is niet moeielijk te begrijpen, dat er niet anders dan behoor- 

 lijk rijpe sporen uitgezaaid moeten worden, de rijpte is duidelijk te 

 bemerken aan de bruine kleur der sori, zijn deze in den gewensch- 

 ten toestand, dan laten ze gemakkelijk van het blad los. 



Daar de sporen, zooals uit het boven medegedeelde voldoen- 

 de blijkt, uiterst klein zijn, ligt het voor de hand, dat met de 

 uitzaaiing ervan zeer voorzichtig gehandeld moet worden. In 

 Europa zag ik in plaats van aarde wel eens fijn gestampte coke 's 

 gebruiken om de sporen op uit te zaaien, wij gebruiken er hier met 

 succes goed uitgekookte klei voor ; deze heeft het voordeel gemak- 

 kelijk glad gestreken te kunnen worden en zoodoende eene 

 gladde oppervlakte te geven, waarop de sporen gemakkelijk blij- 

 ven liggen, terwijl de klei tevens voldoende water opzuigt en 

 vast houdt. 



