— 602 — 



vorming van de eerste plantorganen; wij zien echter spoedig 

 het jonge raapplantje geel worden en kwijnen, het koren houdt 

 het wat langer vol, omdat de graankorrel grooter is en meer 

 reserve stoffen bevat. De zaadkorrel is niet alleen de moeder 

 maar ook de voedster van het jonge plantje, indien wij dus 

 voortgaan met voor het begieten niet anders dan gedistilleerd 

 water te gebruiken, raakt het raapzaad, dat zwakker is, het 

 eerst uitgeput, en het plantje sterft uit gebrek; de graankorrel, 

 die krachtiger is, houdt het wat langer vol maar wordt toch 

 ook leeg, en het plantje gaat denzelfden weg. 



Het water en de lucht zijn dus voor de kieming voldoende; 

 zij zijn echter niet in staat het plantenleven te onderhouden, 

 wij hebben geleerd, welke stoffen daarvoor noodig zijn. Wij 

 maken in de laboratoria oplossingen onder den naam van 

 voedingsmengsels, begieten de kiemplantjes daarmede, wij waken 

 echter zorgvuldig, dat er geen koolstof inkomt, nu groeit 

 het plantje welig door en de bladeren ontwikkelen zich het een 

 na het ander ; zetten we de proef gedurende een paar maanden 

 voort, en nemen wij de plantjes nu voorzichtig met wortel en 

 al uit de aarde en wasschen daarna al de zanddeeltjes er af; als we 

 ze nu wegen, vinden we, dat hun gewicht veel grooter is dan 

 dat der zaden, het voedingsmengsel heeft zijn plicht gedaan, 

 de planten zijn gegroeid. 



Om dieper in de kwestie door te dringen moeten we de 

 plant scheikundig ontleden, de hoeveelheid der enkelvoudige 

 elementen moet bepaald worden, eerst dan kunnen we weten, 

 waaruit de geoogste planten bestaan en deze samenstelling 

 met die van het zaad vergelijken. In de eerste plaats valt 

 het op, dat het gewicht der koolstof in de jonge planten veel 

 grooter is dan in het zaad en daar zooals gezegd is noch in 

 het zand noch in het voedingsmengsel koolstof aan de plantjes is 

 toegevoerd, moeten zij dit laatste uit de lucht hebben opge- 

 nomen. Inderdaad bevindt het zich ook in de lucht verbonden 

 met zuurstof in den vorm van koolzuur, deze stof is echter in 

 vergelijking met de vrije stikstof en zuurstof zoo miniem, dat 

 het verwonderlijk is, hoe de bladeren zich meester maken van 



