— 615 — 



nemen, evenmin aan het koren, dat er het volgende jaar op 

 geteeld werd, zoodat de proefnemers aan de uitwerking begon- 

 nen te twijfelen, toen in het derde jaar het veld weder met koren 

 bezaaid werd, profiteerde het gewas eerst van den mest. 



Een uitnemende mest is afval van haren, die is echter niet 

 iu voldoende hoeveelheden beschikbaar en wordt gewoonlijk 

 slechts in de horticultuur gebruikt. Iss. stalmest is er echter 

 geen der dierlijke meststoffen, die zoo algemeen in gebruik 

 is geraakt als guano: in de laatste tijden, nu de groote 

 voorraden uitgeput raken, is het gebruik ervan wel wat ver- 

 minderd. Op vele eilanden, waar zeevogels eene schuilplaats 

 vinden, was de grond soms met vrij dikke lagen van 

 hunne excrementen bedekt, daartusschen vond men dikwijls 

 hunne lijken. 



De meest gezochte guano komt voor op de eilanden in de 

 nabijheid der Peruaansche kust, de zeevogels komen daar in 

 ongeloofelijk aantal voor, deze guano bevat behalve kalkphos- 

 phaat aanzienlijke hoeveelheden ammonia verbonden met ver- 

 schillende zuren. 



Antonia de Ulloa, die eene Fransche wetenschappelijke ex- 

 peditie in de 18^ eeuw naar Peru vergezelde, verhaalt dat 

 men aan de zwermen zeevogels, die over de haven van Callao 

 vliegen, gedurende uren achtereen geen begin noch einde ziet; 

 er zijn daar ontelbare massa's zeevogels, die azen op den bui- 

 tengewonen vischrijkdom dezer zeeën. 



De beroemde Fransche landbouwkundige Boussingault, die 

 Centraal- Amerika in het begin dezer eeuw bezocht, zag do 

 enorme hoeveelheid guano daar sedert eeuwen opgestapeld: 

 hij was de eerste, die op de groote voordeelen wees, welke de 

 landbouw van deze guano kon trekken. Op de Peruaansche 

 kust liggen groote uitgesa-ektheden onvruchtbare grond, toch 

 gelukt het don bewoners daarvan met hulp der guano sedert 

 jaren rijke oogsten te krijgen. 



Bijna al de guano, die vroeger, tot zoowat een twintigtal 

 jaren geleden, ingevoerd werd, kwam uit streken waar het 

 weinig regende, en die daarom al de oplosbare ammoniak 



