— 622 — 



stikstof zoude uitgeput raken en het leven op aarde onmogelijk, 

 indien er niet een deel der vrije stikstof uit de lucht in den 

 grond vastgelegd werd. Eene der interessantste ontdekkingen 

 der laatste tijden is zeker wel die, waardoor wij geleerd hebben, 

 dat en op welke wijze de bacteriën dit vastleggen der stik- 

 stof te weeg brengen. Wij weten, dat op de wortels van 

 verschillende plantensoorten, tot de familie der peulvruchten 

 behoorende, zich dikwijls reeds met het bloote oog zichtbare 

 knoUetjes bevinden, deze zijn gevuld met bacteriën, die de macht 

 hebben vrije stikstof uit de lucht binnen het bereik der planten 

 te brengen, bijgevolg verrijken zij den grond op eene goed- 

 koope wijze met stikstof. De zaak is nog te nieuw, het is 

 natuurlijk daaraan te wijten, dat van deze eigenaardigheid van 

 sommige peulvruchten nog te weinig partij getrokken wordt. 



Hellriegel en Wilfarth hebben aangetoond, dat men reeds 

 in de grijze oudheid planten tot de peulvruchten behoorende 

 uitzaaide en ze vervolgens als groene bemesting in den grond 

 bracht. Het is meer dan 20 eeuwen geleden, toen Latijnsche 

 landbouwkundigen aanraadden wikke of lupienen te zaaien en 

 ze tegen dat ze bloeiden onder den grond te werken op velden, 

 waar om eene of andere reden geen stalmest kon gebracht worden. 



In streken waar de prijs van den grond hoog is, kan men 

 een geheel seizoen niet opofferen aan de cultuur van planten, 

 die slechts voor mest dienen. Men tracht daar de moeielijkheid 

 op andere wijze op te lossen, door b.v. klaver (eene peulvrucht) 

 tusschen de haver te zaaien of door na den oogst in het 

 najaar spoedig den grond om te werken en er dan wikke op 

 uit te zaaien, deze planten blijven in den herfst doorgroeien. 

 Klaver blijft doorgroeien, wordt tweemaal gesneden en na een 

 bestaan van circa 1 6 maanden onder den grond gewerkt, wikke 

 daarentegen, die geen zware vorst doorstaan kan, wordt in 

 November reeds onder den grond gewerkt. 



Deze eigenaardige herfstbewerkin'^ van den grond is reeds 

 lang in eenige departementen van Frankrijk in gebruik, nu op 

 de voordeelen er van gewezen wordt, begint zij meer algemeen 

 gevolgd te worden. 



